Πέμπτη 17 Οκτωβρίου 2013

Νέα βιβλία


Επιχείρηση "αποδόμησης" του Κάλβου;

ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΜΙΧΑΗΛ
ΞΑΝΑΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΚΑΛΒΟ
Ο Ανδρέας Κάλβος, η Ιταλία και η αρχαιότητα

Χαρακτηριστικά: 14 Χ 21 εκ., 320 σελ.
Έτος έκδοσης: 2013
Λιανική τιμή: €14,00
Έκπτωση: 10%
Τιμή αγοράς: €12,60




Στις καλβικές σπουδές η έρευνα και η κριτική των Ωδών ακολουθεί μέχρι σήμερα κυρίως ελληνοκεντρική κατεύθυνση. Στη συντριπτική τους πλειονότητα οι μελετητές αποδίδουν στον Ανδρέα Κάλβο θαυμαστή σε εύρος και ποιότητα γνώση και αξιοποίηση της αρχαιοελληνικής γραμματείας και απαράμιλλη φιλολογική εμβρίθεια, ενώ ερμηνεύουν ως εκδήλωση ποιητικής τόλμης τη συχνή απόκλιση του καλβικού ιδιώματος από την ελληνική ως προς τις σημασίες των λέξεων και τους γραμματικούς και συντακτικούς κανόνες.

Στο βιβλίο αμφισβητείται η κρατούσα αντίληψη και τίθεται σε νέες βάσεις η έρευνα γύρω από τη γλώσσα, την ποιητική και τις φιλολογικές επιδόσεις του Κάλβου. Η επισήμανση μεγάλου αριθμού ιταλισμών στη γλώσσα του Ζακύνθιου ποιητή, η εξακρίβωση των ιταλικών προτύπων του και η ανάδειξη των σοβαρών αδυναμιών της γλωσσικής και φιλολογικής του κατάρτισης τεκμηριώνουν την κεντρική θέση του βιβλίου, ότι η ποίηση του Κάλβου αναπτύσσει πρωτογενή διακειμενικό διάλογο μόνο με την ιταλική ποίηση, μέσω της οποίας προσλαμβάνεται η αρχαιοελληνική και λατινική γραμματεία. Η προσέγγιση των Ωδών υπό το πρίσμα αυτό δεν μειώνει τη σημασία και την αισθητική τους αξία, υποδεικνύει όμως την ανάγκη να αναπροσανατολιστεί η έρευνα ως προς τις πηγές και τις προϋποθέσεις της δημιουργίας τους. Γιατί, όσο περισσότερα γνωρίζουμε για την ποίηση αυτή, τόσο καλύτερα την κατανοούμε.

Περιεχόμενα
Εισαγωγή
Συντομογραφίες

ΟΙ ΙΤΑΛΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΩΔΩΝ
• Εισαγωγικά
• Οι Ωδές και το ιταλόγλωσσο έργο του Κάλβου
• Καλβικοί βαρβαρισμοί 
• Η τεθλασμένη διακειμενικότητα 
• «ferrum», «il ferro», «το σίδηρον»: η διαδρομή μιας συνεκδοχής ως συνεκδοχή της γλωσσικής πορείας του Κάλβου 
• Η τραγωδία Δαναΐδες και η Ωδή «Εις Χίον» 
• «το αιόλιον φύσημα», «τα αιγαία νερά», «τα ποσειδώνια κύματα» 
• «η θρέπτειρα γη»: όταν τα φαινόμενα απατούν 
• Οι ομηρικές «πύλαι ουρανού» και τα «ηώα κάγκελλα» του ιπποδρόμου 
• «αώνιαι μέλισσαι» και «σίμβλα»: η καταγωγή και οι περιπέτειες της αρχαϊστικής αναζήτησης 
• Μεταφραστικές αδεξιότητες: «ω πλευρά/σεβάσμια των μητέρων» 
• Η χρήση λεξικών 
• Συμπεράσματα 

ΕΚΔΟΤΙΚΑ ΚΑΙ ΓΛΩΣΣΙΚΑ (ΙΤΑΛΙΣΜΟΙ) ΣΤΟ «ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΤΙΤΛΟΥ ΠΟΙΗΜΑΤΟΣ» 
• Εισαγωγικά
• Οι διορθώσεις του Vitti που παρέπεσαν και η αναπαραγωγή των λαθών της α΄ έκδοσης
• Όταν ο εκδότης κατασκευάζει αντί να εκδίδει το κείμενο 
• Οι ιταλισμοί του «Αποσπάσματος» 

ΤΙ ΓΥΡΕΥΟΥΝ ΟΙ ΜΕΛΙΣΣΕΣ ΤΟΥ ΚΑΛΒΟΥ «ΕΙΣ ΤΟΝ ΠΟΛΥΝ ΚΑΡΠΟΝ ΛΥΑΙΟΝ»; 
• Εισαγωγικά 
• Οι μέλισσες του Κάλβου και οι μέλισσες του Βιργιλίου 
• Κάλβος και Φώσκολος: «καρπός λυαίος», «nettarei calici», «i colti di Lieo» 
• H καλβική εικόνα και η ομηρική παρομοίωση 

«Ο ΗΛΙΟΣ ΚΥΚΛΟΔΙΩΚΤΟΣ»: ΟΙ ΤΑΠΕΙΝΕΣ ΑΦΕΤΗΡΙΕΣ ΤΟΥ ΥΨΗΛΟΥ 
• Εισαγωγικά 
• Ο ήλιος του Κάλβου και ο όνος του Σεκούνδου 
• Ο ήλιος-αράχνη που «διπλώνει» τον άνθρωπο με φως και με θάνατο 
• Ο ιστός της αράχνης και η φεγγαροντυμένη του Σολωμού

Ο ΕΛΥΤΗΣ, Ο ΚΑΛΒΟΣ ΚΑΙ Ο ΠΙΝΔΑΡΟΣ 
• Εισαγωγικά 
• Ο Ελύτης για τον Κάλβο 
• Ο Κάλβος και ο Πίνδαρος 
• Ο Ελύτης, οι «φραστικές μονάδες» και η ποιητική του αποσπάσματος 
• Οι δύο «κρύσταλλοι» – εκπρόσωποι της πινδαρικής και της σαπφικής ποίησης 
• Ο Ελύτης, ο Κάλβος και ο Πίνδαρος: συμπεράσματα 

Ο ΚΑΛΒΟΣ ΟΜΗΡΙΣΤΗΣ; 

Ο ΚΑΛΒΟΣ ΩΣ ΕΚΔΟΤΗΣ, ΚΡΙΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΠΟΙΗΤΗΣ: OΙ «ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ» ΣΤΗΝ «ΩΔΗ ΕΙΣ ΙΟΝΙΟΥΣ» ΚΑΙ Η ΕΚΔΟΣΗ ΤΩΝ ΧΑΡΙΤΩΝ ΤΟΥ ΦΩΣΚΟΛΟΥ
• Εισαγωγικά 
• Η «Ωδή εις Ιονίους» 
• H Έκδοση Κάλβου: o Κάλβος ως εκδότης και κριτικός της ποίησης 
• Η σημασία της Έκδοσης Κάλβου για το κείμενο των Ωδών 

ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΗΓΕΣ ΤΗΣ ΕΜΠΝΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΛΒΟΥ 
• Εισαγωγικά 
• Φώσκολος και Κάλβος 
• Η Ζάκυνθος του Κάλβου και του Σολωμού 

H ΖΑΚΥΝΘΟΣ ΤΟΥ ΦΩΣΚΟΛΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΑΛΒΟΥ ΚΑΙ Η ΛΕΥΚΑΔΑ ΤΟΥ ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΥ: ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΤΟΥ ΓΕΝΕΘΛΙΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΕ ΔΑΝΕΙΑ ΑΡΧΑΪΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 
• Εισαγωγικά 
• Η κληρονομιά του Ομήρου και του Ησιόδου 
• Η κατασκευή της εικόνας της Ζακύνθου στον Φώσκολο και τον Κάλβο 
• Η κατασκευή της εικόνας της Λευκάδας στον Σικελιανό 
• Συμπέρασμα και γενικότερες σκέψεις 

ΚΑΛΒΟΣ ΚΑΙ ΓΚΙΛΦΟΡΝΤ: TΟ ΘΕΜΑ, ΤΑ ΠΡΟΤΥΠΑ, ΚΑΙ ΤΟ ΛΑΝΘΑΝΟΝ ΠΟΙΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΩΔΗΣ «ΕΛΠΙΣ ΠΑΤΡΙΔΟΣ» 
• Ωδή «Εις τον Κόμητα Γκίλφορδ» 
• Το ποίημα «Ελπίς πατρίδος» και τα ιταλικά σονέτα προς τιμήν του Γκίλφορντ 
• Ο Κυβερνήτης (Γκίλφορντ) και ο θεράπων των Μουσών (Κάλβος) 
• Ο «υπερασπιστής» της Ελλάδας και ο νέος Δαβίδ 
• Οι επιστολές στον Γκίλφορντ και το λανθάνον ποιητικό πρόγραμμα του Κάλβου 
• Συμπεράσματα 

Ο ΚΑΛΒΟΣ ΚΑΙ Η ΠΑΡΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΕΥΣΕΒΙΟΥ 
• Το πρόβλημα 
• Η λατινική μετάφραση του Valesius και το υποτιθέμενο λατινικό πρωτότυπο της επιστολής του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου 
• Η «επισκευή» των θείων γραφών 
• Η επίθεση του Falconer στον Κάλβο 
• Ο «λόγος της εκκλησίας» και ο «λόγος» του Κάλβου
• Συμπεράσματα 

Βιβλιογραφία 
Πρώτες δημοσιεύσεις 
Ευρετήριο χωρίων και έργων του Κάλβου 



Τρίτη 15 Οκτωβρίου 2013

Το νέο Δ.Σ. του Συλλόγου "Βιβλιόφιλοι Έδεσσας"


Μετά τις χθεσινές Αρχαιρεσίες το νέο Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου συγκροτήθηκε ως εξής:


Το Νέο Δ.Σ. του Συλλόγου

Πρόεδρος: Σεμερτσίδου Δέσποινα


Αντιπρόεδρος: Ευαγγελίδης Δημήτριος


Γραμματέας: Βλάχου-Κράλλη Στέλλα


Ταμίας: Βουτυράς Χρήστος


Έφορος Τμ. Τοπικής Ιστορίας & Τεκμηρίωσης: Γιουματζίδης Δημήτριος


Έφορος Τμ. Λογοτεχνίας: Προβάδος Δημήτριος


Έφορος Τμ. Λαογραφίας & Βιβλιοθήκης: Χασαπίδης Κωνσταντίνος


(Η Εποπτεία του Τμήματος Μελέτης & Κριτικής Επισκόπησης Νέων Ιδεών θα ασκείται από τον Αντιπρόεδρο του Δ.Σ.)



Κυριακή 13 Οκτωβρίου 2013

Υπενθύμιση: Αρχαιρεσίες Συλλόγου


Υπενθύμιση: 
Αρχαιρεσίες Συλλόγου

Έδεσσα, 13 Οκτωβρίου 2013


ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ


Καλούνται τα μέλη του Συλλόγου στην 3η επαναληπτική Εκλογοαπολογιστική Γενική Συνέλευση, που θα πραγματοποιηθεί αύριο Δευτέρα 14 Οκτωβρίου 2013 στις 5.30΄ το απόγευμα, στην αίθουσα του Κέντρου «Καταρράκτες».

Τα θέματα που θα συζητηθούν είναι:

α. Απολογισμός απερχόμενου Δ.Σ.

β. Προτάσεις – τοποθετήσεις μελών

γ. Εκλογική διαδικασία-Αρχαιρεσίες για ανάδειξη νέου Δ.Σ.


Από το Δ.Σ. του Συλλόγου




Σάββατο 12 Οκτωβρίου 2013

Βιβλία: Ινδοευρωπαϊκή ποίηση και μυθολογία


M. L. West
μετάφραση: Μαρία Γεωργοπούλου
επιμέλεια: Γεώργιος Κ. Γιαννάκης

Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών.
Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη, 2013
628 σελ.  [Κυκλοφορεί]
Τιμή € 37,28


Το βιβλίο αποτελεί μετάφραση από τα αγγλικά ενός κλασικού εγχειριδίου για τις συγκριτικές σπουδές των ινδοευρωπαϊκών γλωσσών και φιλολογιών ("Indo-European Poetry and Myth", 2007). Οι Ινδοευρωπαίοι, ομιλητές μιας προϊστορικής γλώσσας από την οποία κατάγονται σχεδόν όλες οι σύγχρονες γλώσσες της Ευρώπης και πολλές της νότιας Ασίας, έζησαν πριν έξι περίπου χιλιετίες στις στεπώδεις περιοχές στα βόρεια της Μαύρης και της Κασπίας Θάλασσας. Αντικείμενο του βιβλίου είναι η συγκριτική εξέταση των στοιχείων που αφορούν τις ποιητικές, θρησκευτικές και μυθολογικές παραδόσεις των ινδοευρωπαϊκών λαών, με απώτερο στόχο να εντοπιστούν τα στοιχεία εκείνα τα οποία αποτελούν κοινή κληρονομιά από τη μητρική παράδοση της πρωτοϊνδοευρωπαϊκής. Σημαντικό άξονα αναφοράς του βιβλίου αποτελεί η Ελλάδα, καθώς διερευνώνται οι επιβιώσεις της ινδοευρωπαϊκής παράδοσης στα ομηρικά έπη και σε άλλα πρώιμα έργα της ελληνικής λογοτεχνίας.

Ανάμεσα στα επιμέρους θέματα που εξετάζονται είναι: η θέση του ποιητή και της ποίησης, οι θεοί, από τον πατέρα Ουρανό και τη μητέρα Γη μέχρι τον θεό Ήλιο και την κόρη του, τους θεούς του κεραυνού, των ανέμων και της φωτιάς, τις Νύμφες και τα στοιχειά, οι παρακλητικοί ύμνοι και τα ξόρκια, οι κοσμολογικές αντιλήψεις, οι αντιλήψεις για τον θάνατο και την υπέρβαση του θανάτου με το κλέος, η τυπολογία του βασιλιά και του ήρωα, ο ήρωας ως πολεμιστής, τα στερεότυπα της αφήγησης της μάχης.

Το βιβλίο απευθύνεται σε όσους ασχολούνται όχι μόνον με τις κλασικές σπουδές αλλά και με τις άλλες ινδοευρωπαϊκές παραδόσεις, όπως τη σανσκριτική, την ιρανική, τη σλαβική, την κελτική, τη γερμανική, καθώς και σε μη ειδικούς αναγνώστες που ενδιαφέρονται για μυθολογικά θέματα και τις νεότερες λαογραφικές επιβιώσεις τους.

Ο καθηγητής Martin L. West είναι ίσως ο μεγαλύτερος εν ζωή κλασικός φιλόλογος. Ανάμεσα στα πολυάριθμα έργα του περιλαμβάνεται και το πληρέστερο σύγχρονο εισαγωγικό εγχειρίδιο που διαθέτουμε σήμερα για την αρχαία ελληνική μετρική.


http://www.biblionet.gr/book/188414/West,_Martin_L./



Πέμπτη 10 Οκτωβρίου 2013

Δύο βιβλία του Θανάση Σάλτα



Το περιβόλι της Χαράς και της Λύπης 
Θανάσης Σάλτας

Μέγεθος: 23Χ30
Σελίδες:36, Έγχρωμο εικονογραφημένο 
Το παραμύθι "Το περιβόλι της Χαράς και της Λύπης" είναι ένα παραμύθι για μικρούς και μεγάλους, με πλούσιο λεξιλόγιο, παραμυθένια μουσική και πολλά μηνύματα για τα παιδιά αλλά και για τους μεγάλους. Περιλαμβάνει 12 ιστορίες και 4 τραγούδια με πρωταγωνιστές τη Χαρά και τη Λύπη. Μέσα από τις περιπέτειες που ζουν, μαθαίνουμε τελικά πόσο σημαντικά είναι και τα δύο αυτά συναισθήματα και πόσο το ένα συναίσθημα δεν μπορεί να υπάρχει χωρίς το άλλο.
Ο συγγραφέας Θανάσης Σάλτας έχει βραβευτεί σε πάρα πολλούς διαγωνισμούς ποίησης, διηγήματος και θεατρικών έργων και συνεχίζει να διακρίνεται για τη ζωντάνια της γραφής του και τον υπέροχο χειρισμό του λόγου.
Η Κύρα Αλιγιζάκη γνωστή εικαστικός, έχει επιμεληθεί όλη την εικονογράφηση δίνοντας στο παραμύθι μια ξεχωριστή εικαστική οπτική.
Η μουσική της Χρυσάνθης Οικονομάκη δημιουργεί μια παραμυθένια ατμόσφαιρα που ταξιδεύει τον ακροατή.
Το παραμύθι εκτός από τη διασκεδαστική του πλευρά, έχει και εκπαιδευτικό χαρακτήρα, αφού διατηρεί ένα υψηλό επίπεδο στο λόγο, την εικόνα και τον ήχο.
Η Κωνσταντίνα Σαββίδου, αφηγείται το παραμύθι, ενώ στο ρόλο της Χαράς και της Λύπης ακούγονται οι νηπιαγωγοί Ιωάννα Βράκα και Ελένη Πεμπετζίδου αντίστοιχα.
Η μουσική έχει ηχογραφηθεί από φυσικά όργανα: πιάνο, τσέλο και φλάουτο.
Στο πιάνο: Οικονομάκη Χρυσάνθη
Στο τσέλο: Ουρανία Καραντούνη
Στο φλάουτο: Μυρτώ Χρυσανθοπούλου
"-Αχ, το μεγαλείο της ζωής πώς να τ’ αγγίξει ο άνθρωπος; 
-Χα, χα..!!! Με ένα μικρό παραμύθι μπορεί λιγάκι να τ’ ακουμπήσει, μπορεί γλυκά να το νιώσει… 
-Αχ, και θα αρχίσει τρυφερά η ψυχή του να ονειρεύεται… Κι εκείνος μαγεμένος θα χαθεί σε ένα γελαστό και δακρυσμένο περιβόλι… 
-Χα, χα…!!! Θα ταξιδέψει μέσα απ’ τους μύθους, με χρώματα, με ήχους, με τραγούδια, με φωνές, με μουσικές, με αφηγήσεις …
-Αχ και θα χαθεί για πάντα στον παιδικό κόσμο των ονείρων...
Ναι!!! Τούτο το παραμύθι είναι για μικρούς, για μεγάλους, για χαρούμενους και λυπημένους, για όλους μας…
Αχ αλήθεια, τι όμορφο που είναι να γελάει κανείς και 
Χα…, τι όμορφο που είναι να δακρύζει… 
Τι όμορφο που είναι να Ζει!!!
«Ναι!!… Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα ωραίο περιβόλι…»
Δείτε το treiler του παραμυθιού  στο: http://www.youtube.com/watch?v=VO3pY70fCa4&feature=youtu.be



ΦΩΝΕΣ ΣΤΟΝ ΕΛΙΚΩΝΑ 
(HELICON'S VOICES)

Μέγεθος: 23Χ30, σελίδες 114 Έγχρωμο

Μια νέα πρόταση φέρνουν οι Eκδόσεις Cambia, παντρεύοντας τις εικαστικές τέχνες, με την ποίηση, τη μουσική και την ερμηνεία.

Το βιβλίο περιέχει από 2 έργα 23 εικαστικών, όπου κάθε έργο συνδιάζεται με ένα ποίημα και ένα μουσικό κομμάτι εμπνευσμένο από αυτά. Το αποτέλεσμα είναι η ολοκληρωμένη απόλαυση του θεατή-ακροατή-αναγνώστη.

Σε ποίηση & απόδοση του Θανάση Σάλτα.

Μουσική σύνθεση/εκτέλεση: Χρυσάνθη Οικονομάκη, Στάθης Χωματσάς

Εικαστικοί: Κύρα Αλιγιζάκη, Λέανδρος Αρβανιτάκης, Εύα Γεράκη, Πέτρος Γεωργαρίου, Νέλλη Γιαχανατζη, Τατιάνα Γκριμπάνοβα, Χρήστος Γκριτζάπης, Νίκος Δεσεκόπουλος, Ευάγγελος Διονάς, Ειρήνη Δούναβη, Βούλη Δριτσάκου, Γιώργος Καραμαλέγκος, Κατερίνα Κασσαβέτη, Σεβαστή Μαργαρίτη, Ντίνα Μπαλονά, Γιώργος Μπουζούνης, Ντιάνα Νασιοπούλου, Κάλλια Παπαθεοδώρου, Λούση Παπαϊωάννου, Χρήστος Ρηγανάς, Ηλίας Σάλαρης, Νίκος Σβολόπουλος, Ιωάννα Φραγκούλη

Το βιβλίο περιέχει ενσωματωμένο CD με 44 μουσικά τρακ.



Ο Θανάσης Σάλτας γεννήθηκε στον Πειραιά 4 Ιουλίου 1976. Πραγματοποίησε σπουδές στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς στο τμήμα Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής Διοικητικής και μεταπτυχιακές σπουδές στο Nottingham Trent University στον τομέα της Διοίκησης Επιχειρήσεων καθώς και στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών στο τομέα Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού. 
Ασχολείται με την λογοτεχνία από το 1996 όπου πραγματοποίησε τις πρώτες του δημοσιεύσεις. Έχει παρακολουθήσει μαθήματα θεάτρου, συγγραφής κειμένων και σεναρίων. Έχει γράψει θεατρικά κείμενα, διηγήματα, ποιητικές συλλογές, στίχους για τραγούδια και επιστημονικά, καλλιτεχνικά και δημοσιογραφικά άρθρα. 
Έχει κερδίσει σημαντικά λογοτεχνικά βραβεία σε όλα τα είδη λόγου. Ενδεικτικά:
- Α΄ Βραβείο σε Παγκόσμιο Διαγωνισμό Ποίησης, Διηγήματος, Δοκιμίου ,Θεατρικού Έργου για έργο του "Δίστομο Τότε, Δίστομο Τώρα..", από τον Ελληνικό Πολιτιστικό Όμιλο Κυπρίων, στο σπίτι της Κύπρου (Κυπριακή Πρεσβεία) (2013)
-Α΄ Έπαινο Διηγήματος σε Διεθνή Διαγωνισμό από τον Ομάδα Φίλων Ελληνικού Πολιτισμού Στουτγκάρδης (2013)
- Α΄ Βραβείο Διηγήματος στον 8ο Πανελλήνιο Διαγωνισμό της Λογοτεχνικής Συγγραφικής Ομάδας ΙΔΕΟΠΝΟΟΝ-ΠΝΟΕΣ ΛΟΓΟΥ &ΤΕΧΝΗΣ-ΙΑΜΒΟΣ ΑRT για το Διήγημα "Ο Ταχυδρόμος της Κερύνειας" (2013)
- A΄ Βραβείο Διηγήματος στον Πανελλήνιο Διαγωνισμό ΣΙΚΕΛΙΑΝΑ για το διήγημα "Ικαρία" (1998).
- Α΄ Βραβείο Στίχου σε Διεθνή Διαγωνισμό Τραγουδιών που διενεργήθηκε στον Βόλο με καλλιτέχνες από Ελλάδα, Ευρώπη και Αυστραλία για το τραγούδι "Φονικό" (2008).
-Β΄ Βραβείο Διηγήματος και Τιμητική Διάκριση Ποίησης για τα έργα του "Καφενείον ο Νόστος" και "Ιούλης 74" από τη Πνευματική Συντροφιά Λεμεσού , Λεμεσός (2013).
Καθώς και πάρα πολλές άλλες διακρίσεις για ποιήματα και στίχους τραγουδιών του στην Ελλάδα , όπως 10 καλύτερα τραγούδια στο Φεστιβάλ Νικόλας Άσιμος, Κοζάνη (2008) με το τραγούδι "Αναγέννεσις", 2ος διαγωνισμούς Music Heaven 2012 με το τραγούδι "Χρώματα", κλπ.
Έχει συνεργαστεί με σημαντικούς πολιτιστικούς συλλόγους και καλλιτεχνικές ομάδες. Ενδεικτικά:
- Το 1998 έγινε μέλος του Καλλιτεχνικού Καφενείου των Ιδεών και των Σύγχρονων Ελλήνων Ποιητών .
- Το 2001 συνεργάσθηκε με το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Θεάτρου "Θεατρομάθεια'' σε παραστάσεις και θεατρικά δρώμενα με χορηγό επικοινωνίας την ΝΕΤ.
- Το 2004 κυκλοφόρησε στη δισκογραφία το έργο "Ανάμεσα στο Φως και στη Βροχή" με προσωπικούς του στίχους σε συνεργασία με το συνθέτη Γιώργο Παπαδόπουλο. 
- Το 2006 συνεργάστηκε με την Καλλιτεχνική Ομάδα Melody Spirit παρουσιάζοντας το λιμπρέτο "Ζωγραφιά".
- Το 2007 έγινε μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Κορυδαλλού του Σινέ-Παράδεισος και μέλος της άτυπης Επιτροπής Πολιτισμού του Δήμου Κορυδαλλού.
Εκ τότε πραγματοποιεί εισηγήσεις-αναλύσεις κινηματογραφικών ταινιών και αρθρογραφεί στο κινηματογραφικό περιοδικό "Μοντάζ".
- Το 2011 συνεργάστηκε με ομάδα Εκπαιδευτικών Εικαστικών (απόφοιτων της σχολής Καλών Τεχνών) όπου έγραψε στίχους πάνω στα εικαστικά έργα τους τα οποία εκτέθηκαν στην Δημοτική Πινακοθήκη Πειραιά, και από τη συνεργασία αυτή προέκυψε η τελευταία του ποιητική συλλογή με τίτλο "Φωνές στον Ελικώνα", μια ποιητική συλλογή μελοποιημένη από τη συνθέτρια Χρυσάνθη Οικονομάκη.
Τέλος το 2013 κυκλοφόρησε το παραμύθι "Το Περιβόλι της Χαράς και της Λύπης", επίσης μελοποιημένο από τη συνθέτρια Χρυσάνθη Οικονομάκη.
Από το 2004 είναι Μέλος της ΑΕΠΠΙ και από το 2013 Μέλος του ΟΣΔΕΛ, ενώ από το 2008 είναι καταχωρημένος στην παγκόσμια εγκυκλοπαίδεια προσωπικοτήτων Who is Who.

Το διήγημα του Θανάση Σάλτα «Η ΝΕΡΑΙΔΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΕΡΑΣΙΩΝ» δημοσιεύτηκε στον τόμο "Κείμενα ΙΙΙ" με τα επιλεγμένα διηγήματα του Γ' Λογοτεχνικού Διαγωνισμού Διηγήματος των "Βιβλιόφιλων Έδεσσας".

Τρίτη 8 Οκτωβρίου 2013

ΤΟ ΚΑΤΑ ΡΕΠΟΥΣΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟΝ


Ένα παλαιότερο σατιρικό κείμενο για την παραπάνω προβληματική εικονιζόμενη, που αξίζει να διαβαστεί...
ΔΕΕ

ΤΟ ΚΑΤΑ ΡΕΠΟΥΣΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟΝ
(ΤΟΞΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ)

Μετά τον θόρυβο που ξέσπασε εσχάτως εξαιτίας του πολέμου που κήρυξε η κορυφαία μας επιστήμων και διανοούμενη Μαρία Ρεπούση κατά του σκοταδιστικού μαθήματος των Θρησκευτικών, εμείς σήμερα σας αποκαλύπτουμε ότι μετά από προσεκτική σκέψη των κυβερνώντων αποφασίστηκε η αναβάθμισή του επί το προοδευτικότερον. Και φυσικά σε ποιον άλλο θα μπορούσε να ανατεθεί η σχετική προσπάθεια, αν όχι στην ίδια τη Ρεπούση; Η αρχή γίνεται με την Α΄ Γυμνασίου και σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες η περίλαμπρη επιστήμων έχει ήδη αναλάβει τη συγγραφή του σχετικού εγχειριδίου. Και για του λόγου μάλιστα το ασφαλές, εμείς βρήκαμε και σας παραθέτουμε σήμερα εδώ αυτούσιο το κεφάλαιο που αφορά στα Πάθη του Κυρίου (ε, ήτανε και του Σταυρού χτές και το θυμηθήκαμε), τα οποία όπως θα διαπιστώσετε, καταγράφονται με ενάργεια και παροιμιώδη ακριβολογία, συγχρόνως δε και με χαρακτηριστική ιστορική ευσυνειδησία (ε πώς, μην ξεχάσει και την επιστήμη στην οποία είναι…ειδική!) δια της παραλλήλου παραθέσεως κειμένων από ιστορικές πηγές: 

Όπως όλοι μας γνωρίζουμε, ο ιδρυτής της χριστιανικής θρησκείας ήταν ο Ιησούς. Ο Ιησούς όμως ήταν ταυτόχρονα και Εβραίος. Οι Εβραίοι ήταν ένας σπουδαίος λαός που για πολλούς αιώνες είχε μεγαλουργήσει στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, συγχρόνως όμως υπήρξε ανέκαθεν και λαός απίστευτα βασανισμένος, καθώς κατά καιρούς βρέθηκε κάτω από τη βάρβαρη κατοχή πολλών αιμοσταγών κατακτητών (Αιγυπτίων, Φιλισταίων, Βαβυλωνίων, Περσών, Ελλήνων και Ρωμαίων), όθεν και υπέστη τα πάνδεινα. Η κατάσταση αυτή συνεχίστηκε και τους επόμενους αιώνες, τόσο από τους τυραννικούς αυτοκράτορες της σκοταδιστικής Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, όσο και από τους βασιλιάδες της Ευρώπης, στην οποία είχαν σταδιακά διασκορπιστεί. Ώσπου φτάσαμε στην 4η δεκαετία του 20ού αιώνα, όταν το ουσιαστικά διαχρονικώς επιτελούμενο έγκλημα της εβραϊκής γενοκτονίας ολοκληρώθηκε με το αποτρόπαιο Ολοκαύτωμα, κατά το οποίο βρήκαν φρικιαστικό τέλος πολλά εκατομμύρια Εβραίων.
(Παράθεμα 1: 1.767 σελίδες με καταλόγους κρατουμένων του Άουσβιτς και 750 φωτογραφίες νεκρών από το στρατόπεδο στη Ρίγα Λετονίας). 
Κατά την εποχή τώρα του Ιησού (που βεβαίως αποτελεί το κύριο θέμα μας), οι Εβραίοι βρίσκονταν κάτω από την τυραννική ρωμαϊκή κυριαρχία, την οποία φυσικά προσπαθούσαν να αποτινάξουν αναζητώντας την ανεξαρτησία τους 
(Παράθεμα 2: Διακήρυξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, όπως μας διασώθηκε από τον ευγενικό ιδεολόγο επαναστάτη Βαρραβά). 
Παρά την αβάσταχτη σκλαβιά όμως, ήταν από τότε ένας λαός πολύ προοδευτικός, όπως δείχνουν π.χ. και τα τεράστια άλματα που είχε πραγματοποιήσει στο ζήτημα της γυναικείας χειραφέτησης (Παράθεμα 3: 27 σελίδες με βιογραφικά της Ηρωδιάδας και της Σαλώμης), στην οποία ευτυχώς δεν μπορούσαν να θέσουν τροχοπέδη ούτε οι οπισθοδρομικές φωνές κάποιων θρησκόληπτων φανατικών (Παράθεμα 4: Ζωγραφιά με τον αποκεφαλισμό του Προδρόμου). 
Όσο για τον Ιησού (ο οποίος επαναλαμβάνουμε ότι αποτελεί το κύριο θέμα μας), ήταν βεβαίως ένας πολύ καλός άνθρωπος, που δίδαξε στον κόσμο την καλοσύνη και την ανεκτικότητα. 
(Παράθεμα 5: Δυόμιση σειρές από την «Επί του Όρους Ομιλία»). 
Αυτά θα πρέπει λοιπόν κι εμάς σήμερα να μας διακρίνουν στις σχέσεις μας με τους γειτονικούς λαούς, όπως π.χ. οι Τούρκοι. Οι Τούρκοι είναι ένας άλλος σπουδαίος λαός, που από τη στιγμή της έλευσής του στον χώρο της Εγγύς Ανατολής μετέφερε τα φώτα του πολιτισμού και τα μετέδωσε στους λαούς της Μικράς Ασίας και των Βαλκανίων (Παράθεμα 6: 1.500 σελίδες Τουρκικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Άγκυρας). Έδωσαν μάλιστα ώθηση και στους παρηκμασμένους κατοίκους του ελλαδικού χώρου (πολύ πριν εννοείται οι τελευταίοι συγκροτήσουν περί τα τέλη του 19ου αι. το λεγόμενο ελληνικό έθνος), με τη μακραίωνη σχέση συνυπάρξεως και συνεργασίας που καθιέρωσαν μετά το 1453, σχέση που αποτελεί άμεσο συμφέρον μας να την επανεμπεδώσουμε 
(Παράθεμα 7: αυτούσιο το βιβλίο του Κώστα Σημίτη «Στόχοι-Προοπτικές», συν το DVD με το γνωστό ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΙ, καθώς και φωτογραφίες των Νάσου Θεοδωρίδη και Δάμωνα Δαμιανού). 
Κατά τη στιγμή πάντως εκείνη που ο Ιησούς βρισκόταν στην Ιερουσαλήμ (γεγονός που δεν ξέρουμε αν το αντιληφθήκατε, αλλά είναι και το κύριο θέμα μας), όλα ήταν όμορφα και ειδυλλιακά. Ήταν μάλιστα και εορταστικά, καθώς μόλις είχε συνέλθει και κάποιος γνωστός Εβραίος της περιοχής από τετραήμερη νεκροφάνεια (Παράθεμα 8: Φωτογραφία της Μονής Λαζαριστών στη Θεσσαλονίκη – δυστυχώς πορτρέτο του ίδιου του Λάζαρου στάθηκε αδύνατο να βρεθεί). Ο Ιησούς έκανε βόλτες μέσα στην πόλη, προέβαινε σε πολιτισμένες συζητήσεις με τους Φαρισαίους και τους Σαδδουκαίους, κάποιο βράδυ έφαγε και με τους φίλους του σε γνωστή κοσμική ταβέρνα, ενώ η όλη γιορτινή ατμόσφαιρα ολοκληρώθηκε λίγο αργότερα, όταν ξαφνικά παρατηρήθηκε συνωστισμός σ’ έναν κήπο (Παράθεμα 9: Ζωγραφιά του ραβίνου Μπεν Σαλόμ Γκολντστάιν με πολυπληθές πικ-νικ στη Γεθσημανή). Ενώ όμως όλοι οι Εβραίοι τον αγαπούσαν, οι Ρωμαίοι φοβόντουσαν την επιρροή του στον λαό και έτσι στην πρώτη ευκαιρία τον συνέλαβαν. Ο έπαρχος Πιλάτος τον ανέκρινε και μετά έπλυνε τα χέρια του, όπως το είχε συνήθεια – όχι βεβαίως για άλλο λόγο, αλλά επειδή ήταν όλη μέρα μες στα χώματα, μια και είχε κακιά μανία με την κηπουρική (γι’ αυτό άλλωστε έκανε και την ανάκριση σε δόσεις: δεν έβγαινε έξω ενδιάμεσα για να μιλήσει με κανένα υποτιθέμενο συγκεντρωμένο πλήθος, αλλά απλώς έκανε μια ερώτηση, μετά πήγαινε στο μπαξέ, έριχνε δυο τσαπιές και ξαναγύριζε). Στη συνέχεια ο Ιησούς μάλλον καταδικάστηκε σε κάποιου είδους τιμωρία. Για το τι ακριβώς έγινε όμως μετά, δεν μπορούμε να είμαστε απολύτως σίγουροι… 
Ο ΕΞ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ 

ΥΓ 1. Διευκρινίζεται ρητώς ότι όποιος τολμήσει και αναρωτηθεί σε ποιο ακριβώς σημείο του παραπάνω κειμένου υπάρχει αναφορά στα…Θεία Πάθη, είναι βλαξ, φανατικός, αμόρφωτος, μισαλλόδοξος, σκοταδιστής, γελοίος θρησκόληπτος και καθυστερημένος! 

ΥΓ 2. Για να πούμε τώρα βεβαίως και την πάσα αλήθεια, στην προαναφερθείσα ιστορία μοιάζει να υπήρξε και ένα άλλο περίεργο επεισόδιο, όταν ένα μεσημέρι πλήθος κόσμου άρχισε να συνωστίζεται γύρω από ένα λόφο με κάτι καρφωμένα ξύλα απάνω. Το παραλείψαμε όμως, γιατί μάλλον επρόκειτο περί ειρηνικής διαδηλώσεως των Φαρισαίων για τα προβλήματα ύδρευσης στην Ιερουσαλήμ. Εμ, πλύνε-πλύνε κι εκείνος ο ερίφης ο Πιλάτος, τούς το ’χε φάει, φαίνεται, όλο το νερό… 




Δευτέρα 7 Οκτωβρίου 2013

London School of Economics καί θρακική ἱστορία


Τό βιβλίο «Οι τελευταίοι Οθωµανοί – Η µουσουλµανική µειονότητα της Δυτικής Θράκης, 1940-1949» τῶν τεσσάρων διακεκριµένων συγγραφέων (Kevin Featherstone, Δηµήτρης Παπαδηµητρίου, Ἀργύρης Μαµαρέλης, Γιῶργος Νιάρχος) κυκλοφόρησε πρόσφατα ἀπό τίς ἐκδόσεις ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ. Εἶναι µία µελέτη βασισµένη στήν …βρετανική πρωτοβουλία, ἀφοῦ ἐκπονήθηκε µέ ἐπιστηµονικό δυναµικό τοῦ London School of Economics καί µέ χορηγία τοῦ Arts and Humanities Research Council. Ἐπίσης παρουσιάστηκε ἤδη σέ 6 Πανεπιστήµια τῆς Βρετανίας καί τῶν ΗΠΑ, ἐνῶ ἡ ἔκδοση στήν ἀγγλική γλῶσσα προηγήθηκε τῆς παρούσης. Μᾶς ἀπεστάλη εὐγενῶς – µιά πού ἤµασταν σέ κείνους πού παρακολούθησαν πρίν 5 χρόνια τή σχετική ἡµερίδα τῆς Κοµοτηνῆς – καί τό διαβάσαµε µέ µεγάλο ἐνδιαφέρον.

Οἱ ἐντυπώσεις εἶναι ἀνάµικτες, παρότι πρόκειται γιά µελέτη ἀναµφίβολα χρήσιµη, µεθοδική καί πρωτότυπη. Ξεκινᾶµε ἀπό τό «κρίσιµο ἐρώτηµα» πού κατά τούς συγγραφεῖς ἦταν τό πρῶτο κινοῦν τῆς µελέτης: «Γιατί οι µουσουλµάνοι της Δυτικής Θράκης, ενώ βρέθηκαν αντιµέτωποι µε µια βάναυση Κατοχή και έναν αιµατηρό Εµφύλιο πόλεµο, διατήρησαν µια παθητική στάση τη δεκαετία του 1940;» Γιά µᾶς, ὅπως πιστεύω καί γιά καθέναν κάπως σχετικό, τό ἐρώτηµα αὐτό δέν στέκει. Τί θά µποροῦσε δηλαδή νά κάνει ἡ µειονότητα ἐπί βουλγαρικῆς Κατοχῆς ἤ ἐπί Ἐµφυλίου καί ὡστόσο ἔµεινε ἀπαθής; Εἶναι σάν νά λέµε γιατί ἀφήνοντας τό µῆλο δέν ἀνέβηκε στόν οὐρανό κι ἔπεσε κάτω; Ἐπειδή ὅµως οἱ λεγόµενες Ἐπιστῆµες τοῦ Ἀνθρώπου δέν ἔχουν καί µεγάλη σχέση µέ τίς φυσικές Ἐπιστῆµες, «στέκουν» καί τέτοια ἐρωτήµατα. Υἱοθετήθηκε ἄραγε γιά νά κολακέψει τήν µειονότητα ἤ γιά νά βρεθεῖ ἕνας συνδετικός κρίκος µέ τήν πλειονότητα; Εἶναι ἁβρότητα πρός τήν Τουρκία; Δέν γνωρίζω. Ἄς προχωρήσουµε ὅµως.

Ἐννοεῖται ὅτι ἡ ὅλη προσέγγιση τοῦ θέµατος γίνεται µέ τά γυαλιά, ἐργαλεῖα πεῖτε τα, τῆς κυρίαρχης ἀναλυτικῆς τάσης (εἴπαµε, London School of Economics!): Ἀποδοµηµένες ταυτότητες, ἀνταγωνιστικοί ἐθνικισµοί καί ἄλλα σύγχρονα εὑρήµατα δίνουν τό «παρών», ὄχι ὅµως καί τόν κυρίαρχο τόνο. Καί πάντως τά ἱστορικά στοιχεῖα πού ὁρίζουν τό πλαίσιο καί τό ὑπόβαθρο τῆς ὑπόθεσης ἐκτίθενται ἀντικειµενικά, εἶναι πληρέστατα καί ἀποδεικνύονται ἐξαιρετικά χρήσιµα, ὄχι µόνο γιά τόν ἀνίδεο περί τά θρακικά ἀλλά καί γιά τήν συντριπτική πλειοψηφία τῶν σχετικότερων (σάν ἐµᾶς, π.χ.). Τά – κατά τή γνώµη µας – προβλήµατα ξεκινοῦν ἀπό τό 3ο κεφάλαιο, ὅταν οἱ ἑλληνοτουρκικές σχέσεις µπαίνουν στήν περίοδο τῆς «φιλίας». Ἀπό τό σηµεῖο ἐκεῖνο καί ὕστερα οἱ συγγραφεῖς ἀναλώνονται σέ µία προφανή προσπάθεια συγκάλυψης τῆς πρόστυχης τουρκικῆς στάσης πού ξενίζει. Ἄλλοτε παραθέτοντας ἀσχολίαστα τά τουρκικά ἐγκλήµατα καί ἄλλοτε ἀποσιωπώντας τα.

Διαβάζουµε λοιπόν (σελ. 131) πώς µέ τό ξέσπασµα τῆς ἰταλικῆς ἐπίθεσης τοῦ 1940 «ἡ τουρκική κυβέρνηση ἐνθάρρυνε ὁµάδες ἐθελοντῶν ἀπό τήν ἑλληνοχριστιανική κοινότητα τῆς Κων/λης νά ἐνταχθοῦν στίς τάξεις τοῦ ἑλληνικοῦ στρατοῦ», στά πλαίσια τῆς τότε Ε/Τ συµµαχίας ὑποτίθεται. Καί στή σελίδα 132 διαβάζουµε πώς«ὅταν τελείωσε ὁ πόλεµος οἱ τουρκικές Ἀρχές ἀρνήθηκαν νά τούς ἐπιτρέψουν τήν εἴσοδο στή χώρα διότι τούς εἶχε ἀφαιρεθεῖ ἡ τουρκική ὑπηκοότητα (ἐπειδή εἶχαν ἐνταχθεῖ καί εἶχαν πολεµήσει γιά λογαριασµό τῶν στρατιωτικῶν δυνάµεων ξένης χώρας)»!!! Πῶς σχολιάζεται αὐτή ἡ ἀσύλληπτη κρατική ρουφιανιά; Ὡς ζήτηµα πού «προκάλεσε δυσφορία»!

Ἄλλο δεῖγµα: «…ὅταν τό µέτωπο κατέρρευσε καί οἱ γερµανικές δυνάµεις ἔφτασαν στήν Κοµοτηνή, ἡ Ταξιαρχία τοῦ Ἕβρου, µέ συνολικά 2.000 κληρωτούς καί 100 βαθµοφόρους, µπόρεσε νά διαφύγει στήν Τουρκία (8-4-1941), µετά ἀπό συνεννόηση τῶν δύο κυβερνήσεων». Σώθηκαν λοιπόν οἱ δικοί µας; Ὄχι, γιατί οἱ Τοῦρκοι τούς ἀφόπλισαν, ὁ διοικητής Ἰωάννης Ζήσης αὐτοκτόνησε, κρατήθηκαν σέ συνθῆκες στρατοπέδων συγκέντρωσης καί ἡ συµπεριφορά τῶν Τούρκων ἦταν ἰδιαίτερα βάναυση. Ὁλα τοῦτα σέ µιά «σύµµαχο» χώρα, ὑποτίθεται, πού πρίν 3 χρόνια µιλοῦσε γιά κοινά σύνορα καί ἑνιαῖο κράτος! Παρατίθεται λοιπόν ὁ «ἔντονος σκεπτικισµός» καί ἡ «ἀνησυχία» τῶν Ἑλλήνων διπλωµατῶν «σχετικά µέ τίς πραγµατικές προθέσεις τῆς Τουρκίας» ἀλλά δέν γίνεται καµµία ἐκτίµηση γι’ αὐτές τίς τελευταῖες. Ἀντιθέτως, διαβάζουµε (σελ. 133) πώς «τό πνεῦµα τῆς ἑλληνοτουρκικῆς φιλίας διατηρήθηκε κατά τήν περίοδο τῆς Κατοχῆς»! Πῶς τεκµαίρεται αὐτό; Ἐπειδή ἐπιτράπηκε σέ Ἕλληνες ἀξιωµατικούς νά διασχίσουν τά τουρκικά σύνορα γιά τή Μέση Ἀνατολή καί διευκολύνθηκε ἡ συλλογή καί ἀποστολή προµηθειῶν γιά τόν ἑλληνικό πληθυσµό. Ποιοί ὅµως συνέλεξαν κι ἀπέστειλαν τήν ὅποια βοήθεια; Οἱ Σύµµαχοι, ὁ Ἐρυθρός Σταυρός, ἡ Σουηδοελβετική Ἐπιτροπή Ἀρωγῆς, ἡ ἀµερικανική Greek War Relief Association καί βασικά ἡ Ἑλληνική Ἕνωση Κωνσταντινουπολιτῶν. Ἐπίσης «ἡ Ἐρυθρά Ἡµισέληνος συγκέντρωσε δέµατα καί ἀπό τούς Ἕλληνες τῆς Κων/λης γιά τούς συγγενεῖς τους στήν Ἑλλάδα». Ἐντάξει, µαρτυροῦνται καί τουρκικοί ἔρανοι ἀλλά, καί µέ δεδοµένο τό ὅτι οἱ ἀποστολές βοήθειας τερµατίστηκαν πρόωρα ἀπό τή νέα κυβέρνηση Σαράτσογλου («τελικά στάλθηκαν στήν Ἑλλάδα λιγότερο ἀπό τό 1/3 τῶν ἀρχικά προβλεπόµενων 50.000 τόννων σιτηρῶν»), µιά τέτοια στάση γείτονα δέν τή λές καί συγκινητική. Ὓποτίθεται – ἐπαναλαµβάνεται τακτικά – πώς ἡ τουρκική ἀποστασιοποίηση (προδοσία τῆς διµεροῦς συµφωνίας, πιό ὀρθά) ἔγινε διά τόν φόβο τῶν ναζί, µέ τούς ὁποίους πάντως ἡ καλή µας γειτόνισσα ὑπέγραψε δεκαετές Σύµφωνο Φιλίας ἤδη ἀπό τόν Ἰούνιο τοῦ 1941. Πῶς προέκυψε αὐτό; «Ἀπό τόν Μάιο τοῦ 1941 ἡ Γερµανία εἶχε προτείνει τήν παραχώρηση στήν Τουρκία δύο ἤ τριῶν νησιῶν τοῦ Αἰγαίου (…) ἐνῶ καί ὁ ἴδιος ὁ Ἰνονού εἶχε προτείνει ἕνα πρόγραµµα ΄ἀνακατάταξης΄ στά Βαλκάνια σέ περίπτωση πού ἡ Γερµανία κέρδιζε τόν πόλεµο» (σελ. 168). Στήν ἴδια σελίδα βρίσκουµε τίς φῆµες τοῦ 1943 γιά βρετανικές προσφορές ἑλληνικῶν νησιῶν στήν Τουρκία καί τίς ἀντιπροτάσεις τῆς τελευταίας «νά στείλει στρατεύµατα στά Βαλκάνια, µέ ἀστυνοµικά καθήκοντα γιά τή διατήρηση τῆς τάξης» κατά τήν γερµανική ἀποχώρηση. Ὅλα τοῦτα παρατίθενται µαζί µέ τίς ἑλληνικές «ὑποψίες» – «ἀνησυχίες», χωρίς ὅµως κάποιο συγγραφικό συµπέρασµα.

Στή σελ. 171 πάντως βλέπουµε ἕνα συµπέρασµά τους. Παραθέτουν ἀναφορά τοῦ πρέσβη µας Ἀθ. Ἁγνίδη πού περιγράφει συζήτηση µέ τόν Τοῦρκο ὁµόλογό του στό Λονδῖνο, ὅπου ὁ δεύτερος τοῦ λέει: «…θά πρέπει ἴσως νά ἐνισχύσουµε τούς δεσµούς τῆς φιλίας µας, ἀκόµη καί στό ἐπίπεδο µιᾶς ὁµοσπονδίας. Καί οἱ δύο εἴµαστε στόχος τῆς σλαβικῆς ἀπειλῆς…». Τό ἐπιστηµονικό πόρισµα τῶν ἱστορικῶν; «Τά σχόλια τοῦ Τούρκου πρέσβη φανερώνουν τό ἔντονο ἄγχος τῶν Τούρκων γιά τήν ἀναβίωση τοῦ βουλγαρικοῦ ἀναθεωρητισµοῦ» καί προβάλλεται ὡς ἐνισχυτικό τῆς ἄποψης αὐτῆς τό ἀπό 17/2/1941 τουρκοβουλγαρικό Σύµφωνο Μή Ἐπίθεσης!!!
Ἐπίσης κάπου θά εἶχε νόηµα νά σηµειωθεῖ ὅτι ἡ τουρκική κυβέρνηση τσάκισε τήν ἑλληνική µειονότητα τῆς Πόλης µέ τό βαρλίκ βεργκισί, τό χαράτσι ἐκεῖνο πού διέλυσε καί τίς περιουσίες καί τίς ζωές τῶν Ρωµηῶν, καί γιά τό ὁποῖο καµµία γερµανοφοβία δέν ἀποτελεῖ ἄλλοθι. Ὡστόσο οἱ συγγραφεῖς ἐπιλέγουν νά µήν τό µνηµονεύσουν κἄν, οὔτε ὀνοµαστικά, παρότι εἶναι ἀδιάσειστο τεκµήριο τῆς ἀντιµειονοτικῆς – ἀνθελληνικῆς στάσης τῆς Τουρκίας ὅταν ἡ Ἑλλάδα ἦταν κατεχόµενη. Ὅπως βεβαίως δέν γράφουν λέξη γιά ὅλα τά νοµοθετηµένα µέτρα κατά τῆς ἑλληνικῆς µειονότητας στήν Πόλη, πού ἄνετα ἐντάσσονται στό πλαίσιο τῆς µελέτης.
Μά καί πέρα ἀπό τήν διαφαινόµενη πρόθεση ἐξωραϊσµοῦ τῆς Τουρκίας, µία τέτοια στάση φαίνεται νά ἀφορᾶ καί τήν συνύπαρξη στή Θράκη. Διαβάζουµε π.χ. (σελ. 155): «Παρά τό γεγονός ὅτι ἡ Trakya θεωροῦνταν ἀπό πολλούς Ἕλληνες ὡς ἕνα ἀνθελληνικό ὄργανο τοῦ τουρκικοῦ ἐθνικισµοῦ, τό συγκεκριµένο ἄρθρο παρουσίασε µία διαφορετική ὀπτική». Ποιό εἶναι τό ἄρθρο αὐτό πού κατά τούς συγγραφεῖς ἀµφισβητεῖ τόν «ἀνθελληνικό» χαρακτήρα τῆς Trakya; Ἕνα κείµενο τοῦ 1946 γιά τήν 28η Ὀκτωβρίου τοῦ ‘40, γραµµένο τόσο ἐξώφθαλµα ἀπό ἑλληνικό Γραφεῖο Προπαγάνδας (µέ Μαραθῶνες καί Σαλαµίνες µέσα…) πού δέν ξεγελάει κανέναν!

Ἕνα ἄλλο στοιχεῖο πού κάνει ἐντύπωση εἶναι ἡ σχεδόν ἀποκλειστική ἀναφορά στήν µετανάστευση τῶν µουσουλµάνων ἀπό τή Θράκη κατά τή βουλγαρική Κατοχή. Βεβαίως αὐτοί ἐξετάζονται ἐν προκειµένῳ ἀλλά µία πληρέστερη ἀναφορά στήν παράλληλη ἑλληνική µετανάστευση θά ἄλλαζε τίς ἐντυπώσεις. Τό παράθεµα (σελ. 172) ἀπό τούς Times, γιά παράδειγµα, σχετικά µέ τή βουλγαρική τακτική στή Θράκη, εἶναι σαφές: «…ἀφοῦ ὁδήγησαν τόν ἑλληνικό πληθυσµό στήν ἔξοδο ἀπό τή Δ. Θράκη, οἱ Βούλγαροι τώρα ἐφαρµόζουν τίς ἴδιες µεθόδους πρός τούς Τούρκους».
Ἕνα ἄλλο ζήτηµα πού ἐγείρει ἡ ἀνάγνωση τοῦ βιβλίου εἶναι ἄν οἱ Τοῦρκοι εἶχαν καλύτερη τύχη ἐπί Κατοχῆς ἀπό τούς Ἕλληνες. Στή σελ. 200, ἐνῶ ἀναγνωρίζεται ἡ «καλύτερη οἰκονοµική κατάσταση τῶν Τούρκων, εἰδικά στήν Κοµοτηνή», ἡ µαρτυρούµενη «προνοµιακή µεταχείρισή τους ἀπό τίς βουλγαρικές Ἀρχές» ἀποδίδεται σέ «φορεῖς τοῦ ἑλληνικοῦ ἐθνικισµοῦ» καί ἀµφισβητεῖται µέ µιά ἔκθεση τοῦ τότε µητροπολίτη ὁ ὁποῖος µιλοῦσε γιά «ἴση καταπίεση». Ὅµως ἡ ἔκθεση τοῦ Βασιλείου ὑποβλήθηκε µόλις 2 µῆνες µετά τήν κατάληψη τῆς Θράκης, ἄρα καµµία ἀναίρεση δέν µπορεῖ νά προσφέρει γιά τό σύνολο τῆς τριετοῦς βουλγαρικῆς Κατοχῆς. Ἐπίσης εἶναι ἐνδεικτικές οἱ ἀναφορές στά τζαµιά καί στά µειονοτικά σχολεῖα πού λειτουργοῦσαν ἀπρό-σκοπτα κατά τήν Κατοχή.
Σέ δύο τοὐλάχιστον σηµεῖα (σελ. 179, 192) διατυπώνεται µία – περίεργη γιά µᾶς – ἄποψη, πώς ἡ βαναυσότητα τῶν Βουλγάρων ἔσβησε κάθε νοµιµοποίηση τῆς Κατοχῆς τους στά µάτια τοῦ τοπικοῦ πληθυσµοῦ. Δηλαδή ἄν ἦταν ἀνθρωπινότερη οἱ Ἕλληνες Θρακιῶτες θά τούς δέχονταν ὡς νόµιµους κυρίαρχους; Κάτι ὑποτιµητικό τῆς ἐθνικῆς ταυτότητας φαίνεται νά ὑποφώσκει ἐδῶ.
Ἐπίσης ἡ ἀναφορά στή µάχη τῆς Νυµφαίας (6/4/41) µᾶλλον ἀδικεῖ τούς ὑπερασπιστές τοῦ ὀχυροῦ, ἀφοῦ ἡ παράδοση τῆς φρουρᾶς του δέν ἦταν ἀποτέλεσµα τοῦ «καταιγισµοῦ βολῶν πυροβολικοῦ»(σελ. 162) ἀλλά ἡ παράκαµψή του ἀπό τούς Γερµανούς πού µπῆκαν στήν Κοµοτηνή ὁπότε ἡ περαιτέρω ἀντίσταση στή Νυµφαία κατέστη ἀνώφελη.

Τό βιβλίο συνολικά παρέχει πλῆθος στοιχείων γιά τή Θράκη στήν ἐπώδυνη δεκαετία τοῦ ‘40 πού δέν βρίσκονται εὔκολα, µέ δεδοµένη τή φτώχεια τῆς βιβλιογραφίας. Καλοδεχούµενο λοιπόν, παρά τίς ἰδεολογικές τάσεις τῶν συγγραφέων. 
Κλείνοντας ἐπισηµαίνουµε τήν ἐγκληµατική στάση τοῦ ΚΚΕ ἔναντι τῶν Ποµάκων. Ὁ «Δηµοκρατικός Στρατός» ὅσο ἤλεγχε τά χωριά τους ὄχι µόνο τούς ἐπέβαλε τό λατινικό ἀλφάβητο, τύπωσε κι ἔφερε ἀπό τή Βουλγαρία τούρκικα ἀναγνωστικά, ἀποσιώπησε καθετί ποµακικό µά καί ἔστησε στήν Ὀργάνη τήν «Ἐθνική Δηµοκρατική Ἕνωση Τούρκων Ἑλλάδας» πού διοργάνωσε (1948-49) δύο «Ἐθνικά Συνέδρια τῶν Τούρκων τῆς Θράκης»! Αὐτό γιά νά µή λέµε µόνο γιά τίς νατοϊκές φοβίες τῶν δεξιῶν κυβερνήσεων πού ἐκτούρκισαν τόν ποµακικό πληθυσµό…



Σάββατο 5 Οκτωβρίου 2013

Αρχαιρεσίες Συλλόγου

             
Έδεσσα, 5 Οκτωβρίου 2013


ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ


Καλούνται τα μέλη του Συλλόγου στην 3η επαναληπτική Εκλογοαπολογιστική Γενική Συνέλευση, που θα πραγματοποιηθεί την προσεχή Δευτέρα 14 Οκτωβρίου 2013 στις 5.30΄ το απόγευμα στην αίθουσα του Κέντρου «Καταρράκτες».

Τα θέματα που θα συζητηθούν είναι:

α. Απολογισμός απερχόμενου Δ.Σ.

β. Προτάσεις – τοποθετήσεις μελών

γ. Εκλογική διαδικασία-Αρχαιρεσίες για ανάδειξη νέου Δ.Σ.


Από το Δ.Σ. του Συλλόγου






Πέμπτη 3 Οκτωβρίου 2013

"Τα νεοταξικά βιβλία γλώσσας του δημοτικού καί του γυμνασίου"


"Τα νεοταξικά βιβλία γλώσσας 
του δημοτικού καί του γυμνασίου"

Για τους γονείς πού έχουν την ανησυχία και το ενδιαφέρον να μάθουν τί πραγματικά διδάσκονται τα παιδιά τους, στα σχολεία (δημοτικό και γυμνάσιο) και για να αντιδράσουμε όσο είναι καιρός ακόμα, κυκλοφορεί ήδη ένα εξαιρετικό, αφυπνιστικό βιβλίο από τον αγωνιστή και εμπνευσμένο Δάσκαλο, τον Δημήτρη Νατσιό.

Εκδόσεις : Ενωμένη Ρωμηοσύνη. 

Τιμή 3 ευρώ.
ΓΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΓΕΛΙΕΣ: 
6985085012 - 2310552207

ΕΙΣΑΓΩΓΗ 

Θὰ προσφύγω, κατ᾿ ἀρχάς, σὲ τρία κείμενα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται στήν Παιδεία. 
Κείμενο πρῶτο Διονυσίου Σολωμοῦ. 
Γράφει ὁ ἐθνικός μας ποιητής σέ γράμμα του στόν Τερτσέτη, τό 1842, τήν ἡμέρα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Θεοτόκου καί τῆς ἀνάστασης τοῦ Γένους: «Εἶναι εἰκοσιένα χρόνια πού σάν σήμερα ἡ Ἑλλάδα ἔσπασε τίς ἁλυσίδες. Ἡ μέρα αὐτή τοῦ Εὐαγγελισμοῦ εἶναι μέρα γιά χαρά καί δάκρυα. Χαρά γιά τά μελλούμενα, δάκρυα γιά τή σκλαβιά τήν περασμένη. Καί γιά σήμερα τί νά πῶ; Ἡ διαφθορά εἶναι τόσο γενική κι ἔχει ρίζες τόσο βαθιές πού σέ κάνει νά σαστίζεις. Μόνο ὅταν τά αἴτια τῆς διαφθορᾶς ἐξολοθρευτοῦν πέρα γιά πέρα, θά μπορέσουμε νά ἔχουμε μιά ἠθική ἀναγέννηση. 
Τότε τό μέλλον μας θά εἶναι μεγάλο, ὅταν ὅλα στηριχτοῦν στήν ἠθική, ὅταν θριαμβεύσει ἡ δικαιοσύνη, ὅταν τά γράμματα καλλιεργηθοῦν, ὄχι γιά μάταιη ἐπίδειξη, παρά γιά ὄφελος τοῦ λαοῦ, πού ἔχει ἀνάγκη ἀπό Παιδεία καί ἀπό μόρφωση ἐθνική. Τότε θά ἔχουμε −ἤ μᾶλλον θά ἔχουν τά παιδιά μας− μιάν ἠθική ἀναγέννηση καί τό μέλλον τῆς πατρίδας μας θά εἶναι μεγάλο». 
Ἤλπιζε ὁ ποιητής ὅτι θἄ ᾿ρθει μιά τέτοια μέρα, ὅμως «ἀπό τότε δέσποζε ἡ ἀπροκάλυπτος περιφρόνησις τῶν πατρίων μας καί τῆς θρησκείας μας ὡς δεῖγμα εὐρωπαϊκῆς προόδου», ὅπως ἔλεγε τό 1855 περίπου ὁ ἀγωνιστής τοῦ ᾿21, συγγραφέας καί βουλευτής Μ. Χουρμούζης. 
Κείμενο δεύτερο Γεωργίου Σεφέρη, τοῦ τροπαιούχου νομπελίστα ποιητῆ μας. Γράφει τό 1946. «Στά χρόνια μας πρέπει νά μήν τό ξεχνᾶμε. Τό ζήτημα δέν εἶναι πιά ἄν θά γράφουμε καθαρεύουσα ἤ δημοτική. Τό τραγικό ζήτημα εἶναι ἄν θά γράφουμε ἤ ὄχι ἑλληνικά· ἄν θά γράφουμε ἑλληνικά ἤ ἕνα ὁποιοδήποτε ἑλληνόμορφο ἐσπεράντο. Δυστυχῶς ὅλα γίνονται σά νά προτιμοῦμε τό ἐσπεράντο· σά νά θέλουμε νά ξεκάνουμε μέ ὅλα τά μέσα τή γλῶσσα μας». Ναί, αὐτήν τή γλῶσσα, πού «διαβάζουνε οἱ ἀγράμματοι κι ἁγιάζουνε», τήν ἔχουμε σακατέψει σήμερα στά σχολειά μας μέσῳ κυρίως τῶν περιοδικῶν ποικίλης ὕλης πού τό Ὑπουργεῖο διά βίου «ἀμάθειας» τά ὀνομάζει εὐφημιστικῶς βιβλία γλώσσας. 
Κείμενο τρίτο Ἁγίου Ὄρους. 
Τό 1984 τό ἡσύχιο καί σιωπηλό «Περιβόλι τῆς Παναγίας μας» κρούει τόν κώδωνα τοῦ κινδύνου. Γράφουν οἱ Ἁγιορεῖτες Πατέρες. «Ἀπό πολλά χρόνια τώρα γίνεται συστηματική προσπάθεια διαρκῶς αὐξανόμενη νά πολεμηθεῖ ἡ πίστη. Νά βγεῖ ἀπό τά ἑλληνικά σχολεῖα ὁ Χριστός. Νά διαστρεβλωθεῖ ἡ ἱστορία μας. Νά εὐτελισθεῖ ἡ σημασία τῶν μεγάλων ἑορτῶν, τῶν Χριστουγέννων καί τοῦ Πάσχα, πού τόσο ζεῖ ὁ λαός μας. Νά παύσει ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία νά εἶναι ἡ ψυχή τοῦ Γένους μας. Νά καταντήσουν τά παιδιά εὔκολη λεία κάθε νοητοῦ ἤ φανεροῦ θηρίου». (Περιοδικό «Σύναξη», 1984). Δυστυχῶς ὅλα αὐτά τά βιώνουμε σήμερα στά σχολεῖα μας, πού ἀντί νά εἶναι θεματοφύλακες τῶν τιμαλφῶν ἀξιῶν τοῦ Γένους μας, γυμνάσια πίστεως, ἀρετῆς καί ἀγάπης πρός τήν πατρίδα μας, μεταβλήθηκαν σέ μάνδρες ἀφιλοπατρίας, ἀπιστίας καί ἀγραμματοσύνης. Ἔγραφε ὁ Διονύσιος Σολωμός γιά μόρφωση καί Παιδεία ἐθνική. Ἀκριβῶς αὐτή τή φράση −Παιδεία ἐθνική− φρόντισαν οἱ λακέδες τῆς Νέας Τάξης νά ἐξαλείψουν ἀπό τόν τίτλο τοῦ πιό κρίσιμου καί σημαντικοῦ ὑπουργείου, χωρίς νά μᾶς ἐξηγήσουν τό λόγο. Καί ὅταν μιλᾶμε γιά ἐθνική Παιδεία, ἐμεῖς οἱ Ἕλληνες, ἐννοοῦμε τά προσανάμματα πού φώτισαν τήν Οἰκουμένη. «Παιδεία ἐστί οὐ τήν ὑδρίαν πληρῶσαι, ἀλλά ἀνάψαι ψυχήν». Ἡ Παιδεία, λέει ὁ Πλάτων, δέν εἶναι γέμισμα δοχείου −ὁ ἐγκέφαλος τοῦ παιδιοῦ− τά παιδιά δέν εἶναι «ἄδεια κανάτια» (Κόντογλου), ἀλλά ἄναμμα ψυχῆς, εἶναι φῶς, εἶναι μετάληψις ἁγιότητος (Χρυσόστομος) καί Φῶς Χριστοῦ πού φαίνει πᾶσι. «Πρέπει νά στερεώνετε σχολεῖα ἑλληνικά νά φωτίζονται οἱ ἄνθρωποι». (Πατροκοσμᾶς). Τήν περίοδο τῆς τουρκοκρατίας οἱ δάσκαλοι ὀνομάζονται «φωτιστές τοῦ Γένους». 

Καί σχολεῖα ἑλληνικά σημαίνει πώς τά σχολεῖα δέν εἶναι ἁπλῶς τόποι προσκτήσεως γνώσεων, ἀλλά κυρίως φροντιστήρια ἐθνικῆς καί χριστιανικῆς ἀγωγῆς, ὅπως ἔλεγε ὁ ἀθάνατος πρῶτος Κυβερνήτης μας Ἰωάννης Καπποδίστριας. Σχολεῖο ἀκόμη σημαίνει δάσκαλος. «Σχολεῖο ἴσον δάσκαλος», βροντοφωνάζει ὁ Παλαμᾶς. «Καλῶν τῶν διδασκάλων, καλοί καί οἱ μαθηταί», ἔλεγε ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος. Ἄς τό καταλάβουμε ὅλοι μας αὐτό. Καλό σχολεῖο δέν εἶναι τό ἄριστο κτίριο καί ὁ θαυμάσιος ἐποπτικός ἐξοπλισμός. Τό καλό σχολεῖο τό κάνει ὁ καλός δάσκαλος. Ὅμως σήμερα καταστρέψαμε τόν δάσκαλο ὡς θεμέλιο καί ψυχή τοῦ σχολείου, γιά νά τόν μεταβάλλουμε σέ μίζερο πενταροκυνηγό, σέ συνδικαλιστῆ καί φροντιστῆ, σέ πρότυπο, πολλές φορές, ἰδιοτέλειας καί ἀδιαφορίας, πού ξέρει μόνο νά ἔχει διεκδικήσεις καί νά καταπίνει αὐτολογοκρινόμενος τίς ἀθλιότητες καί τίς προσβολές πού ἐνσταλάζουν στά σχολεῖα οἱ ἀφιλόπατροι καί οἱ ἐκκλησιομάχοι πού νέμονται τήν ἑλληνική ἐκπαίδευση. Ξέρετε τί σημαίνει δάσκαλος; Διαβάζω: «Ἡ ἐχθρική ἀντεπίθεση (ἐνν. τῶν Ἰταλῶν) τοῦ Μαρτίου (1941) ἔχει ἐκδηλωθεῖ. Τό 731 (ἐνν. ὕψωμα στή Βόρειο Ἤπειρο) ἔχει μεταβληθεῖ σέ ἡφαίστειο. Οἱ φαντάροι μας, πεσμένοι μέ τήν κοιλιά στούς λάκκους τῶν ὀβίδων, πυροβολοῦν, χωρίς διακοπή, γιά νά συγκρατήσουν τό ἐχθρικό πεζικό. Ὁ δάσκαλος −ἔτσι ἔχει βαφτίσει τόν διοικητή του ὁ λόχος, γιατί δημοδιδάσκαλος εἶναι τό ἐπάγγελμά του− μέ προβιές καί ἐπιδέσμους, γύρω ἀπό τά κρυοπαγημένα πόδια του, ἀντί γιά παπούτσια, χωρίς νά προφυλάγεται τρέχει ἀπό διμοιρία σέ διμοιρία καί δίνει ὁδηγίες. 

Μήν πυροβολεῖτε στά στραβά, παιδιά! Μήν ξοδεύετε ἀσκόπως τίς χειροβομβίδες σας, τούς λέει. Κι ὅταν ὁ ταγματάρχης του φωνάζει νά μήν ἐκθέτει τόσο τόν ἑαυτό του, ὁ δάσκαλος τοῦ ἀπαντάει: Φοβᾶμαι μήπως χάσουμε τό ὕψωμα. Καί τί θά δικαιολογηθῶ ὕστερα ἐγώ στούς μαθητές μου, ἅμα γυρίσω στό σχολεῖο;». (Χρ. Ζαλοκώστα, «Πίνδος», ἐκδόσεις «Ἑστία», σελ. 194. Τέτοιοι δάσκαλοι ἀνάγκασαν λογοτέχνη τῆς ἐποχῆς νά πεῖ: «Βγάλτε τό στεφάνι τῆς νίκης ἀπό τά κεφάλια τῶν στρατιωτῶν μας καί φορέστε τα στά κεφάλια τῶν δασκάλων τους». Καί αὐτό τό σχολεῖο, τό ρωμαίϊκο, μέ τέτοιους δασκάλους, πού ξεσκόλιζαν παιδιά μέ ἦθος καί γνώσεις, παιδιά πού, ὅταν οἱ περιστάσεις τό ἀπαιτοῦσαν, πολεμοῦσαν ὄρθια στῆς ἱστορίας τό διάσελο, γιατί ντρέπονταν νά ντροπιαστοῦν, βαστοῦσε ὁ ταπεινός δάσκαλος ὥς τήν ἐποχή πού ἄρχισαν οἱ προοδευμένοι θολοκουλτουριάρηδες (οἱ ἐθνοαποδομητές) τούς ἐγκληματικούς πειραματισμούς, τήν προσαρμογή στή Νέα Ἐποχή, τόν ἐξευρωπαϊσμό τους, δηλαδή τόν ἀφελληνισμό μας. Καί τό πέτυχαν. Τόσος πνευματικός ὑποσιτισμός, τόσες ἀκαθαρσίες Δύσης καί Ἀνατολῆς ξεβράστηκαν καί ξεβράζονται στά σχολειά μας, ὥστε «ἄν μᾶς ἔλεγε κανένας αὐτήνη τήν λευτεριά ὁπού θά γευόμαστε, θά περικαλούσαμε τόν Θεόν νά μᾶς ἀφήση εἰς τούς Τούρκους ἄλλα τόσα χρόνια, ὅσο νά γνωρίσουν οἱ ἄνθρωποι, τί θά εἰπῆ πατρίδα, τί θά εἰπῆ θρησκεία, τί θά εἰπῆ φιλοτιμία, ἀρετή καί τιμιότης», λέει ὁ βαρύς λόγος τοῦ πατριδοφύλακα στρατηγοῦ Μακρυγιάννη. Κι ἄν αὐτά φαίνονται ὑπερβολικά, θά ἀναφερθῶ σέ κάποιες προσωπικές μου ἐκτιμήσεις ἀπό τήν ἐμπειρία μου, ὡς μάχιμος δάσκαλος. Διδάσκω σέ ἕνα ἀπό τά ἐννιακόσια πανελλαδικῶς σχολεῖα πού λειτουργοῦν μέ τό νέο πρόγραμμα. Στά σχολεῖα αὐτά ὅλοι οἱ μαθητές, ἀπό τήν Α΄ ὡς τήν ΣΤ΄ κάνουν καθημερινά 7ωρα. Τό πείραμα θά ἐπεκταθεῖ σ᾿ ὅλη τήν Ἐπικράτεια, γι᾿ αὐτό καί ὁ καϋμός τοῦ Ὑπουργείου νά κλείσει τά ὀλιγοθέσια καί νά γίνουν πολυδύναμα σχολικά κέντρα. Τί εἶναι αὐτά τά «Νέα Σχολεῖα;». Πάντα οἱ διά βίου χαλαστές βαφτίζουν τίς ἐπικίνδυνες «κενοτομίες» τους μέ τό ἐπίθετο «νέος». Ἀλλά «οὐδέν καινόν, τά πάντα κενά», κατά τόν ἀείχλωρο λόγο τοῦ Μ. Χάκκα. Θά περιοριστῶ στίς δύο πρῶτες τάξεις. Στίς Α΄ καί Β΄ τάξεις διδάσκονται ἀπό τόν Σεπτέμβριο τοῦ 2010, ἐκτός τῶν «παραδοσιακῶν» μαθημάτων 2 ὧρες Ἀγγλική Γλῶσσα, 2 ὧρες Πληροφορική (Τ.Π.Ε. =Τεχνολογίες τῆς Πληροφορίας καί τῶν Ἐπικοινωνιῶν), 5 ὧρες Αἰσθητική Ἀγωγή (ἡ ὁποία περιλαμβάνει ἀντικείμενα, ὅπως Εἰκαστικά, Μουσική, Θεατρική Ἀγωγή). Ἡ Γυμναστική (Φυσική Ἀγωγή) αὐξήθηκε στίς 4 ὧρες. Ἄλλες 3 ὧρες εἶναι ἀφιερωμένες στήν Εὐέλικτη Ζώνη. Τί εἶναι αὐτή; Σύμφωνα μέ τό Διαθεματικό Ἑνιαῖο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδῶν (Δ.Ε.Π.Π.Σ.) καί τό Ἀναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδῶν (Α.Π.Σ.) Φ.Ε.Κ. 303/3−3−2003 τ. Β΄, στά πλαίσια τῆς Εὐέλικτης Ζώνης «θά πραγματοποιοῦνται διαθεματικές δραστηριότητες καί σχέδια ἐργασίας … Ἡ Εὐέλικτη Ζώνη μπορεῖ νά λειτουργήσει ὡς φίλτρο ἀπό τό ὁποῖο θά περνοῦν τά διάφορα καινοτόμα ἐκπαιδευτικά προγράμματα». Νά δοκιμάζονται, δηλαδή, οἱ πειραματισμοί καί νά καθιερώνονται, ἄν πετύχει τό φιλτράρισμα. Διαθεματικότητα τώρα, ἄλλο νεφελῶδες πρᾶγμα κι αὐτό, σημαίνει ὅτι μποροῦν τά μαθήματα νά συσχετίζονται, νά ἐπικαλύπτονται (ὁριζόντιος ἄξονας παροχῆς γνώσεων). Πιό ἁπλά, διδάσκεις Ἱστορία ΣΤ΄ Δημοτικοῦ τήν Ἔξοδο τοῦ Μεσολογγίου. Μπορεῖς, πλήν τοῦ ἱστορικοῦ γεγονότος, νά ἐπεκταθεῖς σέ γεωγραφικά στοιχεῖα, νά προσφύγεις σέ εἰκαστικές ἀπεικονίσεις, σέ θεατρική ἀγωγή καί σέ ὅ,τι ἄλλο σοῦ κατέβει στό κεφάλι. Νά περιφέρεις τή διδασκαλία γύρω ἀπό τό ἱστορικό γεγονός, ἀλλά νά μήν ἐμβαθύνεις. Λίγο ἀπ᾿ ὅλα, τσιμπολογήματα. Λίγη ἱστορία, λίγη γεωγραφία, λίγη λαογραφία, λίγο θέατρο καί στό τέλος τίποτε. Ἔχασες τά πάντα καί κυρίως τό πρότυπο τοῦ ἡρωϊσμοῦ καί τῆς αὐτοθυσίας, πού πρέπει νά ἐνσταλλάξεις στούς μαθητές μέσῳ τοῦ συγκεκριμένου μαθήματος. Μέ ξεροκόμματα γνώσεων δέν χορταίνεις. Ἐπιφέρεις σύγχυση καί ἀμάθεια. Γι᾿ αὐτό μιλᾶμε πλέον γιά δραστηριότητες καί ὄχι γιά διδασκαλία. (Νά στήνεις, ἀκόμη τά μαθητούδια στό Διαδίκτυο νά χαζεύουν τίς εἰκόνες καί νά καταστρέφεις τή μαγεία τῆς προσωπικῆς ἐπαφῆς, τήν συγκίνηση τῆς διήγησης, νά μετατοπίζεται τό κῦρος τῆς διδασκαλίας ἀπό τό πρόσωπο τοῦ δασκάλου στό ἄψυχο ἐργαλεῖο. Νά μεταβάλλεις τήν τάξη σέ Internet καφέ ἤ τό σχολεῖο σέ ΚΕΠ). Ἄν προσθέσουμε τίς παραπάνω ὧρες τῶν «νέων» ἤ ἐπαυξημένων ἀντικειμένων, προκύπτουν 16 ὧρες ἑβδομαδιαίως ἀφιερωμένες σέ «διασκεδαστικές» − ψυχαγωγικές δραστηριότητες. Δηλαδή ἀπό τά 6 χρόνια τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου, τά μισά καί πλέον δαπανῶνται (ἤ σπαταλῶνται) σέ «ἀνάπτυξη δεξιοτήτων», σέ καταιγισμό ἀντικειμένων, εἰς βάρος τῆς κύριας ἀποστολῆς τοῦ σχολείου πού εἶναι νά φωτίζει τή συνείδηση καί νά προσφέρει τά ὑλικά τῆς ἐλευθερίας. Αὐτό εἶναι τό Νέο ἤ Ψηφιακό Σχολεῖο. Καί ἐπειδή ἀκριβῶς παύει νά εἶναι σχολεῖο μάθησης καί διάπλασης χαρακτῆρα, ὑποστηλώνεται μέ πομφολυγώδη καί ἠχηρά ἐπίθετα: νέο, ψηφιακό, διαδραστικό καί λοιπά ἀερογεμῆ λεξίδια. Σχολεῖο πού μιλάει γιά ἀνταγωνισμό, γιά κοινωνικό κανιβαλισμό καί ὄχι γιά προορισμό καί ἦθος. Ποιές εἶναι ὅμως οἱ ἐντυπώσεις ἀπό τό πείραμα; Πρῶτον: Τό ὡράριο, τά πενθήμερα ἑπτάωρα, ἐξαντλοῦν σωματικά καί ἐξοντώνουν ψυχολογικά τούς μικρούς μαθητές, ὅλων τῶν τάξεων τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου. Τό νά καθηλώνεις ὅμως στά θρανία, ἀπό τίς 8 τό πρωΐ ὥς τίς 2 τό μεσημέρι, 6χρονα καί 7χρονα παιδιά, εἶναι τοὐλάχιστον ἀντιπαιδαγωγικό. Ἡ σωματική κούραση ἀφαιρεῖ τή ζωντάνια καί τή δροσιά τῆς ἡλικίας καί ἀκυρώνει τήν ἐκπαιδευτική διαδικασία. Μετά τό 5ωρο τά παιδιά ἀτονοῦν, καταβάλλονται, κουράζονται, ἀδιαφοροῦν. Μέ τέτοιους ἀπαράδεκτους, φρενήρεις ρυθμούς στό τέλος θά ἀπηυδήσουν καί θά βαρεθοῦν τό σχολεῖο. Δεύτερον: Ὑποβαθμίζεται, λόγῳ πληθώρας διδακτικῶν ἀντικειμένων, τό μάθημα τῆς γλώσσας, τό σημαντικό καί σπουδαιότερο γι᾿ αὐτήν τήν ἡλικία. «Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, λέει μιά παλιά ἱστορία ὅσο καί ὁ κόσμος, στήν ὁποία ὁ ἄνθρωπος εἶχε τήν ἐξουσία νά ὀνομάσει τά ζῶα καί τά ἄλλα πλάσματα. Τή δυνατότητα, δηλαδή, νά ἀποκαλεῖ, νά δίνει ζωή». Ἡ γλῶσσα εἶναι ζωή. Τό νά μαθαίνεις, ἐξ ἁπαλῶν ὀνύχων, νά γράφεις, νά διαβάζεις καί νά μιλᾶς σωστά, σημαίνει ὅτι μαθαίνεις νά σκέφτεσαι σωστά. («Λόγος καί διάνοια ταὐτόν», λέει ὁ Πλάτων, στόν Σοφιστή 263ε). Στήν ἐξοπλιστική αὐτή ἡλικία κυρίως ὀφείλει τό σχολεῖο νά καλλιεργεῖ τή γλῶσσα, πρᾶγμα πού δέν γίνεται ἄν συνυπολογιστεῖ καί ἡ ἀβάσταχτη ἐλαφρότητα τῶν σχολικῶν ἐγχειριδίων. Μιά ἀπό τίς σημαντικότερες συνέπειες αὐτῆς τῆς γλωσσικῆς ἀνεπάρκειας εἶναι ὅτι προτρέπει, ὁδηγεῖ σέ πράξεις βίας, πού θά μποροῦσαν νά ἀποφευχθοῦν μέ τόν λόγο. Πολλά παιδιά φτάνουν στήν ἐξαλλοσύνη καί τήν ἀπελπισία γιατί δέν μποροῦν νά ἐκφραστοῦν. Δέν ἔχουν τίς λέξεις. «Πάρε τίς λέξεις μου, δῶσ᾿ μου τό χέρι σου», γράφει χαριτωμένα ὁ ποιητικός λόγος. Τρίτον: Καταργεῖται ἡ εὐλογημένη σχέση δασκάλου καί μαθητῆ. Αὐτός ὁ ὄμορφος δεσμός χτίζεται καθημερινά μέσα στήν τάξη καί προϋποθέτει ἦθος, ἐλευθερία καί σοφία ἀπό τή μία, ἄσκηση, ὑπακοή, σεβασμό καί ἀγάπη ἀπό τήν ἄλλη. Δάσκαλος καί μαθητής εἶναι κατάκτηση πού θά ἔπρεπε νά προσέχουμε ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ καί νά μήν τή θυσιάζουμε σέ ἀνόητους πειραματισμούς. Πότε νά προλάβει «νά δεθεῖ» τό πρωτάκι μέ τή δασκάλα του, ὅταν μπαινοβγαίνουν λαχανιασμένοι καί ἀσθμαίνοντες 7-8 ἐκπαιδευτικοί εἰδικοτήτων; 

Τέταρτον: Πληροφορική καί Ἀγγλικά ἀπό τήν Α΄ Δημοτικοῦ. Αἰτιολόγησε ἡ διά βίου ὑπουργός (ὁ σκληρότερος πυρῆνας τῆς Νέας Τάξης) τήν πρόωρη εἰσαγωγή τους, γιά νά γίνει τό σχολεῖο ἀνταγωνιστικό; Καί αὐτή καί ὁ ἐντολοδόχος της εἶναι ἐπικίνδυνοι καί ὕποπτοι. Τί θά πεῖ ὅτι μέσῳ τῆς χρήσης τῶν ἠλεκτρονικῶν ὑπολογιστῶν, «θά πάρουν τά παιδιά τῆς σημερινῆς γενιᾶς αὐτό πού χρειάζονται, ὥστε νά ἀντιμετωπίσουν τό αὔριο», ὅπως δήλωσε σέ παλιότερη συνέντευξή του ὁ Γ.Α.Π. Ποιό εἶναι αὐτό τό «αὐτό;». Ἀπό πότε ἡ διαδικτυακή ἀποχαύνωση εἶναι αὐτό πού χρειάζονται τά παιδιά; Μιά παραπομπή. Στό βιβλίο «Ἡ ἀνολοκλήρωτη ἐπανάσταση» τοῦ Μ. Δερτούζου (μακαρίτη πιά), ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε καθηγητής στό ΜΙΤ, ἐπιστήμονας παγκόσμιας ἐμβέλειας καί αὐθεντία στούς ὑπολογιστές, διαβάζουμε: «Σέ ὁλόκληρο τόν κόσμο, ἀγέλες πολιτικῶν, ὁδηγούμενες ἀπό αὐτούς τῶν Η.Π.Α., ἐπαναλαμβάνουν το ἀκατάληπτο δόγμα τοῦ συρμοῦ ὅτι ἑκατομμύρια παιδιῶν σέ χιλιάδες σχολεῖα πρέπει νά εἶναι διασυνδεδεμένα. Μπορεῖτε νά αἰσθανθεῖτε τή ζέση τους. Δέν εἶναι τόσο ὑπεύθυνο καί μοντέρνο νά θέσουμε τή νέα τεχνολογία στήν ὑπηρεσία τοῦ εὐγενικότερου κοινωνικοῦ στόχου τῆς ἐκπαίδευσης τῶν παιδιῶν μας; Ὄχι ἀκριβῶς. Μετά ἀπό 35 χρόνια πειραματισμῶν μέ τούς ὑπολογιστές σέ διάφορους τομεῖς τῆς ἐκπαίδευσης δέν ἔχει βρεθεῖ ἀκόμη ἀπάντηση στό κεντρικό ἐρώτημα: «Οἱ ὑπολογιστές εἶναι πράγματι ἀποτελεσματικοί στήν ἐκπαίδευση;». Τά στοιχεῖα ἀπό πολυάριθμες μελέτες πάνω στό ἄν οἱ ὑπολογιστές βελτιώνουν τήν οὐσιαστική μαθησιακή διαδικασία εἶναι συντριπτικά ἐκκρεμῆ… Ἄς ἀσχοληθοῦμε ἁπλῶς μέ μιά στατιστική ἀπό τό σωρό τῶν στοιχείων. Οἱ Ἀμερικανοί μαθητές γυμνασίου καί λυκείου κατατάσσονται σταθερά ἀπό δωδέκατοι μέχρι δέκατοι ὄγδοοι, διεθνῶς, στίς ἱκανότητες πού ἐμφανίζουν στά μαθηματικά καί στή φυσική, ἐνῶ οἱ Ἀσιᾶτες μαθητές ἔρχονται πρῶτοι. Καί ὅμως οἱ Ἀμερικανοί μαθητές ἔχουν πολύ μεγαλύτερη πρόσβαση σέ ὑπολογιστές ἀπ᾿ ὅ,τι οἱ ἀντίστοιχοι Ἀσιᾶτες. Τί εἶναι αὐτό πού κάνουν οἱ Ἀσιᾶτες ἐκπαιδευτικοί χωρίς τήν τεχνολογία, πού καλό θά ἦταν νά μιμηθοῦν οἱ Ἀμερικανοί ἐκπαιδευτικοί; Ἕνας λόγος πού οἱ ἀπόψεις συνεχίζουν νά εἶναι διχασμένες ἔχει ἄμεση σχέση μέ αὐτό πού κάνουν καλύτερα οἱ ἄνθρωποι − δάσκαλοι. Δηλαδή νά ἀνάβουν τή φλόγα στήν ψυχή τοῦ μαθητῆ, νά τόν στηρίζουν, νά ἀποτελοῦν πρότυπο. Κανένα ἀπό αὐτά τά χαρακτηριστικά δέν μεταφέρεται εὔκολα μέσῳ τῆς πληροφορικῆς». (Ἐκδ. «Λιβάνη», σελ. 243−244). Τί λέει στό τέλος ὁ σοφός καθηγητής; Σχολεῖο ἴσον δάσκαλος καί τό τοῦ Πλάτωνος: «Παιδεία ἐστί οὐ τήν ὑδρίαν πληρῶσαι, ἀλλά ἀνάψαι αὐτήν». Ἄν στήσουμε 6χρονα καί 7χρονα παιδιά μπροστά σέ ὑπολογιστή, θά μιλᾶμε γιά πλήρη ἐξάρτηση, γιά ἀδιανόητη καταστροφή τῆς παιδικῆς ἡλικίας. Παρῆλθαν 10 χρόνια ἀπό τότε πού γράφτηκε τό βιβλίο καί ἤδη στήν Ἀμερική −«ἄν θέλεις νά δεῖς τήν Ἑλλάδα τοῦ μέλλοντος ἐπισκέψου τήν σημερινή Ἀμερική»− ὑπάρχει τρομερή ἀνησυχία γιά τόν διαδικτυακό ἐθισμό ἤ «ἠλεκτρονική μορφίνη», ὅπως ὀνομάζεται. Ὡς πότε θά ἀνεχόμαστε τούς μαθητευόμενους μάγους νά πειραματίζονται μέ τά παιδιά μας, μέ ἀνομολόγητο σκοπό τήν κατασκευή τοῦ χωρίς μνήμη, πίστη καί πατρίδα καταναλωτῆ τηλεοπτικῶν καί διαδικτυακῶν σκουπιδιῶν; Εἶναι δυνατόν, πρίν ἀκόμη προσλάβουν οἱ μαθητές, τά πρωτάκια, τούς μηχανισμούς ἐκμάθησης καί οἰκείωσης τῆς μητρικῆς τους γλώσσας, νά βραχυκυκλώνονται μέ τήν ἐκμάθηση μιᾶς ξένης γλώσσας; Πέμπτον: Ἐδῶ συμβαίνει μιά καταστρεπτική παρεξήγηση. Τό σχολεῖο δέν εἶναι χῶρος πειραμάτων, ἐξουδετέρωσης κοινωνικῶν ἀνισοτήτων, ἐνσωμάτωσης μεταναστῶν καί ἄλλων κρανιοκενῶν ἰδεολογημάτων καρυκευμένων μέ εὔηχα ἐπίθετα. Τό σχολεῖο δέν πρέπει νά καινοτομεῖ, ἀλλά νά συντηρεῖ −μέ τήν ἁπλή καί πρωταρχική σημασία τοῦ ὅρου− πρωτίστως. Νά διαφυλάττει ὅ,τι παρέδωσε ἡ πεῖρα τῶν προγόνων καί νά τά παραδίδει, αὐτό σημαίνει Παράδοση, στούς νεότερους καί ὄχι ὅ,τι γυαλίζει στόν κάθε συμπλεγματικό καί ἄσχετο νά βαφτίζεται καινοτομία καί νά διοχετεύεται στό σχολεῖο. Ἕκτον: Ἄφησα τελευταῖα τά βιβλία τῆς γλώσσας, τά ὁποῖα εἶναι τά σημαντικότερα καί, ἀπό πλευρᾶς συγγραφῆς, τά δυσκολότερα. Γεφυρώνουν τήν προσχολική ἡλικία μέ τήν σχολική φάση τῆς παιδικῆς καί σημαδεύουν τόν ψυχικό μας κόσμο ἐφ᾿ ὅρου ζωῆς. Ὁ δάσκαλος καί τό ἀναγνωστικό −ὅπως τό λέγαμε παλιά− ἀποτελοῦν γιά τό μικρό μαθητή ἐνσάρκωση τῆς κοινωνίας στήν ὁποία τό σχολεῖο τόν ὁδηγεῖ. Στό σχολεῖο τό παιδί καλεῖται γιά πρώτη φορά νά ἐργασθεῖ ὑπεύθυνα, νά συνειδητοποιήσει ὅτι ἡ ζωή δέν εἶναι μόνο ἀνέμελο παιχνίδι, ἀλλά κυρίως κόπος προσφορᾶς καί ὅτι ἐν τέλει στή θυσία τῆς προσφορᾶς, βρίσκεται ἡ πιό μόνιμη, ἡ πιό μεγάλη χαρά. Στά νέα βιβλία γλώσσας τοῦ Δημοτικοῦ καί τοῦ Γυμνασίου (ἀπό τό 2006) ἔχουμε γιά πρώτη φορά στήν ἱστορία ὑποχώρηση τοῦ λογοτεχνικοῦ κειμένου κατά 70% καί τήν εἰσαγωγή νέων κειμενικῶν εἰδῶν, ὅπως: συνταγές μαγειρικῆς, μικρές ἀγγελίες, διαφημίσεις, ἀφίσες, ὁδηγίες χρήσης συσκευῶν, κόμικς, ἄρθρα ἀπό ἐφημερίδες καί περιοδικά. Στό Γυμνάσιο κυριαρχεῖ ἡ πρόωρη σεξουαλικότητα, τά ἀνούσια κείμενα, ἀντιρατσιστικές ὑστερίες, τό ἰδεολόγημα τῆς πολυπολιτισμικότητας, κείμενα ἀπαισιόδοξα, καταθλιπτικά, πού ἐξωραΐζουν τόν καταναλωτισμό, κείμενα χωρίς ἀξίες καί ἰδανικά, πού προβάλλουν τήν ἀτομικότητα καί βάλλουν εὐθέως κατά τῆς πίστης καί τῆς πατρίδας μας. Τό ἐπιχείρημα τῶν ἁρμοδίων εἶναι ἡ προσαρμογή στή σύγχρονη, νέα ἐποχή. Καί ἀφοῦ οἱ σύγχρονοι θεοί εἶναι ὁ καταναλωτισμός καί ἡ ἀνταγωνιστικότητα, γιατί τό σχολεῖο νά ἀντισταθεῖ; Ὁ λαός μας ὅμως ἔλεγε: «κάλλιο γνώση παρά γρόσι». Τώρα ἡ γνώση ὑποκλίνεται στήν πληροφορία, στό ἐφήμερο, στό ἄχρηστο, γιά νά καταλήξουμε σ᾿ ἕναν νέο τύπο ἀνθρώπου: στόν μορφωμένο βάρβαρο. Μιά ἁπλή περιδιάβαση στά βιβλία γλώσσας Δημοτικοῦ καί Γυμνασίου, τά περιοδικά ποικίλης ὕλης, ἀποκαλύπτει γιατί τά βιβλία αὐτά βάλλουν κατά τῆς ἑλληνοσώτειρας Ἐκκλησίας μας, κατά τῆς Πατρίδας μας καί συνιστοῦν προπαιδεία καταναλωτισμοῦ. 

«Ὅταν μοῦ πειράζουν τήν Πατρίδα καί θρησκεία μου, θά μιλήσω, θά ᾿νεργήσω κι ὅ,τι θέλουν ἄς μοῦ κάμουν». 
Στρατηγός Μακρυγιάννης.


Η ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΕΙΚΟΣΤΟΥ ΑΙΩΝΑ


Η ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ 
ΤΟΥ ΕΙΚΟΣΤΟΥ ΑΙΩΝΑ
NEWTON K.M. (επιμ.)

Ανθολόγιο Κειμένων 
Μετάφραση: Α. Κατσικερός, Κ. Σπαθαράκης
Πρόλογος: Αλέξης Καλοκαιρινός 

Η υπερπαραγωγή θεωρητικού λόγου για τη λογοτεχνία και τις γραμματολογικές σπουδές, ιδίως από τη δεκαετία του 1960 και εξής, προσέφερε μεν μεγάλη ποικιλία προσεγγίσεων, διαμόρφωσε όμως ένα τοπίο όπου δεν μπορεί κανείς να προσανατολιστεί αν αγνοεί τους βασικούς οδοδείκτες, τα κείμενα δηλαδή που αποτέλεσαν την αφετηρία των περισσότερων θεωρητικών αναζητήσεων. Το παρόν Ανθολόγιο του K. M. Newton αποτελεί μια συλλογή τέτοιων θεμελιωδών κειμένων: ξεκινώντας από τις συμβολές του Ρωσικού Φορμαλισμού, της Νέας Κριτικής και της Ερμηνευτικής, ο Newton παρακολουθεί την επίδραση που άσκησαν στην παραγωγή και την προσέγγιση της λογοτεχνίας ρεύματα όπως ο Δομισμός και ο Μεταδομισμός, η Ψυχανάλυση, η Μαρξιστική Κριτική και ο Φεμινισμός, μέσα από τα κείμενα των κορυφαίων εκπροσώπων τους. Ανθολογεί επιπλέον αντιπροσωπευτικά δοκίμια από τα ρεύματα της Θεωρίας της Πρόσληψης, του Νέου Ιστορισμού, του Νέου Πραγματισμού και της Μετα-αποικιακής Κριτικής. Τα κείμενα αυτά, με τη βοήθεια των μικρών εισαγωγικών σημειωμάτων που τα συνοδεύουν, επιτρέπουν στον αναγνώστη να κατανοήσει τις καθοριστικές έννοιες και τα κύρια προβλήματα της θεωρίας της λογοτεχνίας, και να προσεγγίσει τα ερωτήματα που τίθενται στη διαρκή συζήτηση που διεξάγεται στον χώρο της λογοτεχνικής θεωρίας και κριτικής ως προς την εγκυρότητα της ερμηνείας και τη δυνατότητα ύπαρξης επιστήμης του λογοτεχνικού κειμένου.

Περιεχόμενα
Πρόλογος στην ελληνική έκδοση
Εισαγωγή

I. Ο ΡΩΣΙΚΟΣ ΦΟΡΜΑΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Ο ΔΟΜΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΤΗΣ ΠΡΑΓΑΣ
1. Βίκτορ Σκλόφσκι: Η τέχνη ως τεχνική
2. Ρομάν Γιάκομπσον: Η δεσπόζουσα
3. Π. Ν. Μεντβέντεφ και M. M. Μπαχτίν: Το αντικείμενο, τα καθήκοντα και οι μέθοδοι της ιστορίας της λογοτεχνίας
4. Γιαν Μουκαρόφσκι: Η αισθητική λειτουργία, ο αισθητικός κανόνας και η αισθητική αξία ως κοινωνικά γεγονότα

IΙ. Η ΝΕΑ ΚΡΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Η ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΛΗΒΙΣ
5. Α. Α. Ρίτσαρντς: Ποίηση και πεποιθήσεις
6. Κληνθ Μπρουκς: Ο φορμαλιστής κριτικός
7. Κένεθ Μπερκ: Η φορμαλιστική κριτική: οι αρχές και τα όριά της
8. Τζων Μ. Έλλις: Το συναφές συγκείμενο ενός λογοτεχνικού κειμένου
9. Φ. Ρ. Λήβις: Λογοτεχνική κριτική και φιλοσοφία
10. Τζων Κέισι: Αντικείμενο, αίσθημα και κρίση: Φ. Ρ. Λήβις

ΙII. ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ
11. Χανς-Γκεόργκι Γκάνταμερ: Η γλωσσικότητα ως καθορισμός του αντικειμένου της ερμηνευτικής
12. Ε. Ντ. Χιρς: Τρεις διαστάσεις της ερμηνευτικής
13. Π. Ντ. Τζουλ: Η επίκληση του κειμένου: τι επικαλούμαστε;
14. Πωλ Ρικαίρ: Η σύγκρουση των ερμηνειών
15. Γουίλλιαμ Β. Σπανός: Σπάζοντας τον κύκλο: η ερμηνευτική ως απο-κάλυψη

IV. ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΚΗ ΚΡΙΤΙΚΗ
16. Ρομάν Γιάκομπσον: Γλωσσολογία και ποιητική
17. Ρότζερ Φάουλερ: Η λογοτεχνία ως λόγος

V. ΔΟΜΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΙΩΤΙΚΗ
18. Τσβετάν Τοντόροφ: Ορισμός της ποιητικής
19. Ζεράρ Ζενέτ: Δομισμός και λογοτεχνική κριτική
20. Ρολάν Μπαρτ: Επιστήμη εναντίον λογοτεχνίας
21. Τζόναθαν Κάλλερ: Η σημειωτική ως μια θεωρία της ανάγνωσης
22. Γιούρι Μ. Λότμαν: Το περιεχόμενο και η δομή της έννοιας “λογοτεχνία”
23. Μορς Πέκαμ: Το πρόβλημα της ερμηνείας

VI. ΜΕΤΑΔΟΜΙΣΜΟΣ
24. Ζακ Ντερριντά: Η δομή, το σημείο και το παίγνιο στον λόγο των επιστημών του ανθρώπου
25. Ρολάν Μπαρτ: Ο θάνατος του συγγραφέα
26. Τζούλια Κρίστεβα: Το σύστημα και το ομιλούν υποκείμενο
27. Μισέλ Φουκώ: Παράδοση της 7ης Ιανουαρίου 1976
28. Πωλ ντε Μαν: Η αντίσταση στη θεωρία

VII. ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΚΡΙΤΙΚΗ
29. Νόρμαν Ν. Χόλλαντ: Ανάγνωση και ταυτότητα: μια ψυχαναλυτική επανάσταση
30. Χάρολντ Μπλουμ: Ποίηση, αναθεωρητισμός και απώθηση
31. Σοσάνα Φέλμαν: Η τρέλα της ερμηνείας: λογοτεχνία και ψυχανάλυση

VIII. ΜΑΡΞΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΟΜΑΡΞΙΣΤΙΚΗ ΚΡΙΤΙΚΗ
32. Κρίστοφερ Κώντγουελ: Άγγλοι ποιητές: η παρακμή του καπιταλισμού
33. Γκεόργκι Λούκατς: Ο κριτικός ρεαλισμός στη σοσιαλιστική κοινωνία
34. Βάλτερ Μπένγιαμιν: Ο συγγραφέας ως παραγωγός
35. Τέρρυ Ήγκλετον: Προς μια επιστήμη του κειμένου
36. Ρόζαλιντ Κάουαρντ και Τζων Έλλις: S/Z
37. Φρέντρικ Τζέημσον: Για την ερμηνεία: η λογοτεχνία ως μια κοινωνικά συμβολική πράξη

IX. ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗΣ
38. Χανς Ρόμπερτ Γιάους: Η ιστορία της λογοτεχνίας ως πρόκληση για τις γραμματολογικές σπουδές
39. Βόλφγκανγκ Ίζερ: Η προσκλητική δομή των κειμένων. Η απροσδιοριστία ως όρος της επίδρασης του λογοτεχνικού λόγου
40. Ντέηβιντ Μπλάιχ: Ο υποκειμενικός χαρακτήρας της κριτικής ερμηνείας
41. Στάνλεϋ Φις: Ερμηνεύοντας το Variorum

Χ. ΦΕΜΙΝΙΣΤΙΚΗ ΚΡΙΤΙΚΗ
42. Τζόζεφιν Ντόνοβαν: Έξω από το δίχτυ: η φεμινιστική κριτική ως ηθική κριτική
43. Ηλέιν Σοουάλτερ: Προς μια φεμινιστική ποιητική
44. Ελίζαμπεθ Α. Μηζ: Πολιτική της σεξουαλικότητας και κριτική απόφανση
45. Ελέν Σιξού: Συνομιλίες

XI. ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΣ ΥΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΝΕΟΣ ΙΣΤΟΡΙΣΜΟΣ
46. Ρέυμοντ Γουίλλιαμς: Κυρίαρχο, υπολειμματικό και αναδυόμενο
47. Λούις Α. Μοντρόουζ: Διδάσκοντας την Αναγέννηση: η ποιητική και πολιτική της κουλτούρας
48. Άλαν Σίνφηλντ: Διαβάζοντας την αμφισβήτηση


XII. ΝΕΟΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΣΜΟΣ
49. Στήβεν Ναπ και Γουόλτερ Μπεν Μάικλς: Ενάντια στη θεωρία
50. Στάνλεϋ Φις: Συνέπειες

XIII. ΜΕΤΑΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΣ
51. Φρέντρικ Τζέημσον: Το Μεταμοντέρνο ή η πολιτισμική λογική του ύστερου καπιταλισμού
52. Λίντα Χάτσιον: Θεωρητικοποιώντας το μεταμοντέρνο

XIV. ΜΕΤΑΑΠΟΙΚΙΑΚΗ ΚΡΙΤΙΚΗ
53. Έντουαρντ Σαΐντ: Αλληλεπικαλυπτόμενες επικράτειες, αλληλένδετες ιστορίες
54. Χόμι Κ. Μπάμπα: Το ζήτημα του άλλου: το στερεότυπο και ο αποικιακός λόγος

Ευχαριστίες
Ευρετήριο